1. الفاتحة 2. البقرة 3. آل عمران 4. النساء 5. المائدة 6. الأنعام 7. الأعراف 8. الأنفال 9. التوبة 10. يونس 11. هود 12. يوسف 13. الرعد 14. إبراهيم 15. الحجر 16. النحل 17. الإسراء 18. الكهف 19. مريم 20. طه 21. الأنبياء 22. الحج 23. المؤمنون 24. النور 25. الفرقان 26. الشعراء 27. النمل 28. القصص 29. العنكبوت 30. الروم 31. لقمان 32. السجدة 33. الأحزاب 34. سبأ 35. فاطر 36. يس 37. الصافات 38. ص 39. الزمر 40. غافر 41. فصلت 42. الشورى 43. الزخرف 44. الدخان 45. الجاثية 46. الأحقاف 47. محمد 48. الفتح 49. الحجرات 50. ق 51. الذاريات 52. الطور 53. النجم 54. القمر 55. الرحمن 56. الواقعة 57. الحديد 58. المجادلة 59. الحشر 60. الممتحنة 61. الصف 62. الجمعة 63. المنافقون 64. التغابن 65. الطلاق 66. التحريم 67. الملك 68. القلم 69. الحاقة 70. المعارج 71. نوح 72. الجن 73. المزمل 74. المدثر 75. القيامة 76. الإنسان 77. المرسلات 78. النبأ 79. النازعات 80. عبس 81. التكوير 82. الانفطار 83. المطففين 84. الانشقاق 85. البروج 86. الطارق 87. الأعلى 88. الغاشية 89. الفجر 90. البلد 91. الشمس 92. الليل 93. الضحى 94. الشرح 95. التين 96. العلق 97. القدر 98. البينة 99. الزلزلة 100. العاديات 101. القارعة 102. التكاثر 103. العصر 104. الهمزة 105. الفيل 106. قريش 107. الماعون 108. الكوثر 109. الكافرون 110. النصر 111. المسد 112. الإخلاص 113. الفلق 114. الناس
تعداد آیات: 111

تفسير 17. الإسراء آية 1
Number of verses: 111
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
سُبْحَانَ الَّذِي أَسْرَىٰ بِعَبْدِهِ لَيْلًا مِّنَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى الَّذِي بَارَكْنَا حَوْلَهُ لِنُرِيَهُ مِنْ آيَاتِنَا ۚ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ 1
پاک و منزّه است خدایی که بنده‌اش را در یک شب، از مسجد الحرام به مسجد الاقصی -که گرداگردش را پربرکت ساخته‌ایم- برد، تا برخی از آیات خود را به او نشان دهیم؛ چرا که او شنوا و بیناست.

ترجمه
پاك و منزّه است آن (خدایى) كه بنده‏اش را از مسجدالحرام تا مسجدالاقصى‏ كه اطرافش را بركت داده‏ایم شبانه بُرد، تا از نشانه‏هاى خود به او نشان دهیم. همانا او شنوا و بیناست.

نکته ها
معراج، مقدّس‏ترین سفر در طول تاریخ است، مسافرش پیامبر اسلام صلى الله علیه وآله، فرودگاهش مسجدالحرام، گذرگاهش مسجد الاقصى‏، میزبانش خدا، هدف آن دیدن آیات الهى، سوغاتى‏اش اخبار آسمان‏ها و ملكوت و بالا بردن سطح فهم بشر از این دنیاى مادّى بوده است.(10)
بر اساس روایات، پیامبر یك سال قبل از هجرت، پس از نماز مغرب در مسجدالحرام، از طریق مسجدالاقصى‏ به وسیله‏ى «بُراق»(11)به آسمان‏ها رفت و چون بازگشت، نماز صبح را در مسجدالحرام خواند.(12)
معراج پیامبر، جسمانى و در بیدارى بوده، نه در خواب و با روح! و اصل آن از ضروریات دین و مورد اتّفاق همه‏ى فرقه‏هاى اسلامى است.(13)
روایات متواتر(14) و برخى دعاها و زیارتنامه‏ها هم به این مسأله اشاره دارد و در برخى احادیث، منكر آن كافر معرّفى شده است.
خداوند، حضرت آدم را از آسمان به زمین آورد، ولى حضرت رسول‏صلى الله علیه وآله را از زمین به آسمان برد.(15) پیامبر در آن شب، عوالم بالا، ملكوت آسمان‏ها و عجائب آفرینش را دیده(16) و با انبیا ملاقات كردند.(17) و احادیث قدسى در این سفر بر آن حضرت وارد شده است، رهبرى و ولایت على‏علیه السلام مطرح شد.
در این سفر، حضرت رسول، بهشت و جهنّم را دید، وضعیّت بهشتیان و نعمت‏هایشان و دوزخیان و عذاب‏هایشان از مشاهدات دیگر پیامبر بود. وقتى پیامبر داستان معراج را بیان فرمود، بعضى مردم كم‏ظرفیّت از دین برگشتند.(18)
اشكال و جواب:
بعضى در مورد معراج و سفر آسمانى پیامبرصلى الله علیه وآله، سؤال‏ها یا شبهه‏هایى را مطرح مى‏كنند، از قبیل اینكه: در فضاى بیرون جوّ، هوا نیست، گرماى سوزان و سرماى كشنده هست، مشكل بى‏وزنى وجود دارد، اشعّه‏هاى كیهانى خطرناك است، یك شب براى سیر در آسمان‏ها كوتاه است و اگر كسى بخواهد در فضا سیر كند، باید سرعتى شبیه سرعت نور یا بیشتر داشته باشد، براى فرار از جاذبه باید سرعتى معادل 40000  كیلومتر در ساعت داشت و امثال اینها.
پاسخ اجمالى شبهات این است: اصل معراج در قرآن وروایات متواتر آمده(19) و آنچه مهم است، ایمان به اصل آن است وایمان به جزئیّاتش ضرورى نیست.(20) از طرفى معجزه باید عقلاً محال نباشد وچون معراج از معجزات پیامبراسلام‏صلى الله علیه وآله است، مشمول قواعد كلّى همه‏ى معجزات مى‏شود.
بقیّه‏ى مشكلات وشبهات نیز با توجّه به قدرت الهى قابل حلّ است. علاوه برآنكه امروزه كه انسان، هواپیما و قمرمصنوعى وسفینه‏هاى فضایى به كرات دیگر مى‏فرستد، پذیرفتن معراج آسان است.
چنانكه قرآن، جابه‏جایى تخت بلقیس را از كشورى به كشور دیگر در یك چشم به هم زدن مطرح مى‏كند كه این مسأله، مشكل طىّ مسافت را حلّ مى‏كند.


10) در تفسیر فرقان آمده است: شب میلاد، شب معراج، شب بعثت، شب هجرت، شب ورود به مدینه و شب رحلت پیامبر، همه، شب دوشنبه بوده است.
11) تفسیر نورالثقلین.
12) بحار، ج 18، ص‏389.
13) این آیه و آیات 8 تا18 سوره‏ى نجم، بر این مطلب دلالت دارد.
14) متواتر، به روایاتى مى‏گویند كه افراد بسیارى آن‏را نقل كرده باشند وجایى براى شبهه نباشد.
15) تفسیر كشف‏الاسرار.
16) تفسیر نورالثقلین.
17) كافى، ج 8، ص‏121.
18) تفسیر طبرى.
19) بحار، ج 18، ص 282 - 410.
20) البتّه بعضى روایات، مجعول است، مثل مشاهده‏ى خدا در حال جسم بودن، و برخى قابل قبول است با توجیه و تأویل، مانند: دیدار اهل بهشت و جهنّم و برخى هم بدون تأویل، پذیرفتنى است.

پيام ها
1- معراج، لغو نیست، بلكه اسرارى قابل توجّه دارد. «سبحان الّذى اسرى‏...»
 2- معراج، اردوى خصوصى و بازدید علمى پیامبر بود، وگرنه خداوند بى‏مكان است. «سبحان الّذى اسرى‏...»
 3- عبودیّت، مقدّمه‏ى پرواز است و عروج، بى‏خروج از صفات رذیله، ممكن نیست. «أسرى‏ بعَبده»
 4- انسان اگر هم به معراج برود، باز «عبد» است. پس درباره‏ى اولیاى خدا غلوّ نكنیم. «أسرى بعَبده»
 5 - عبودیّت، از افتخارات پیامبر و زمینه‏ى دریافت‏هاى الهى اوست. «بعَبده»
 6- پیامبرى كه امتّش در آینده از فضانوردان نیز خواهند بود، لازم است به معراج و سفر آسمانى رفته باشد. «أسرى‏ بعبده»
 7- براى قرب به خدا، شب بهترین وقت است.(21) «أسرى... لیلاً»
 8 - شب معراج، شب بسیار مهمى است. «لیلاً» نكره آمده است.
 9- اگر استعداد وشایستگى باشد، پرواز یكشبه انجام مى‏گیرد.«أسرى‏ بعبده لیلاً»
 10- مسجد، بهترین سكوى پرواز معنوى مؤمن است. «من المسجد»
 11- مسجد باید محور كارهاى ما باشد. «من المسجدالحرام الى المسجدالاقصى‏»
 12- حركت‏هاى مقدّس، باید از راههاى مقدّس باشد. «أسرى... من المسجد»
 13- سرسبزى و بركات، باید بر محور مسجد باشد. «المسجد... بارَكنا حَوله»
 14- بیت المقدّس و حوالى آن، محلّ نزول بركات آسمانى، مقّر پیامبران و فرودگاه فرشتگان در تاریخ بوده است. «باركنا حَوله»
 15- ظرفیّت علمى انسان، از دانستنى‏هاى زمین بیشتر و شگفتى‏هاى آسمان نیز از زمین بیشتر است. «أسرى‏... لنُریَه من آیاتنا»
 16- هدف معراج، كسب معرفت و رشد معنوى بود. «لنُریَه من آیاتنا»
 17- آیات الهى آن قدر بى‏انتهاست كه رسول خدا نیز توان دستیابى به همه‏ى آنها را ندارد. «من آیاتنا»(22)
 18- خداوند، به مخالفان هشدار مى‏دهد كه آنان را مى‏بیند و سخنانشان را مى‏شنود. «السّمیع البصیر»


21) سُرى‏» به معناى سیر و حركت شبانه است.
22) در جاى دیگر آمده است: «لقد رأى من آیات ربّه الكبرى‏» نجم، 18.

توضيحات
سیماى سوره‏ى اِسراء
 سوره‏ى «اِسراء»، یكصد و یازده آیه دارد و بنابر قول مشهور مكّى است. البتّه بعضى پنج آیه‏ى 26، 32، 33، 57 و 78 را مدنى مى‏دانند.
 این سوره؛ به جهت كلمه‏ى اوّل آن، «سبحان» وبه خاطر ماجراى معراج، «اِسراء» و به سبب بازگویى داستان بنى‏اسرائیل، «بنى‏اسرائیل» نامگذارى شده است.
 در این سوره همچون دیگر سوره‏هاى مكّى، موضوعاتى از قبیل: توحید، معاد، نصایح سودمند و مبارزه با هرگونه شرك، ظلم و انحراف، سنّت‏ها وقوانین فردى واجتماعى در تاریخ، تاریخچه‏ى آدم و ابلیس، پیامبر اسلام و موقعیّت آن حضرت در مكّه، بیان شده است. از مسائل عمده و قابل توجّه در این سوره، معراج حضرت رسول‏صلى الله علیه وآله است.
 شروع سوره با «تسبیح» خداست و پایان آن با «حمد» و ستایش او.
 در روایات به تلاوت این سوره در شب‏هاى جمعه سفارش شده و از جمله فوائد آن، دیدار امام زمان‏علیه السلام دانسته شده است.(9)


9) امام صادق‏علیه السلام فرمودند: «من قرء سورة بنى اسرائیل فى كل لیلة جمعة لم یمت حتّى یدرك القائم و یكون من اصحابه». تفسیر نمونه.

Copyright 2015 almubin.com