بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
الر ۚ تِلْكَ آيَاتُ الْكِتَابِ وَقُرْآنٍ مُّبِينٍ﴿
1﴾

الر، این آیات کتاب، و قرآن مبین است.
[تفسیر]
رُّبَمَا يَوَدُّ الَّذِينَ كَفَرُوا لَوْ كَانُوا مُسْلِمِينَ﴿
2﴾

کافران (هنگامی که آثار شوم اعمال خود را ببینند،) چه بسا آرزو میکنند که ای کاش مسلمان بودند!
[تفسیر]
ذَرْهُمْ يَأْكُلُوا وَيَتَمَتَّعُوا وَيُلْهِهِمُ الْأَمَلُ ۖ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ﴿
3﴾

بگذار آنها بخورند، و بهره گیرند، و آرزوها آنان را غافل سازد; ولی بزودی خواهند فهمید!
[تفسیر]
وَمَا أَهْلَكْنَا مِن قَرْيَةٍ إِلَّا وَلَهَا كِتَابٌ مَّعْلُومٌ﴿
4﴾

ما اهل هیچ شهر و دیاری را هلاک نکردیم مگر اینکه اجل معین (و زمان تغییر ناپذیری) داشتند!
[تفسیر]
مَّا تَسْبِقُ مِنْ أُمَّةٍ أَجَلَهَا وَمَا يَسْتَأْخِرُونَ﴿
5﴾

هیچ گروهی از اجل خود پیشی نمیگیرد; و از آن عقب نخواهد افتاد!
[تفسیر]
وَقَالُوا يَا أَيُّهَا الَّذِي نُزِّلَ عَلَيْهِ الذِّكْرُ إِنَّكَ لَمَجْنُونٌ﴿
6﴾

و گفتند: «ای کسی که «ذکر» ( قرآن) بر او نازل شده، مسلما تو دیوانهای!
لَّوْ مَا تَأْتِينَا بِالْمَلَائِكَةِ إِن كُنتَ مِنَ الصَّادِقِينَ﴿
7﴾

اگر راست میگویی، چرا فرشتگان را نزد ما نمیزوری؟!»
[تفسیر]
مَا نُنَزِّلُ الْمَلَائِكَةَ إِلَّا بِالْحَقِّ وَمَا كَانُوا إِذًا مُّنظَرِينَ﴿
8﴾

(اما اینها باید بدانند) ما فرشتگان را، جز بحق، نازل نمیکنیم،;و هرگاه نازل شوند، دیگر به اینها مهلت داده نمیشود (;و در صورت انکار، به عذاب الهی نابود میگردند)!
[تفسیر]
إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَإِنَّا لَهُ لَحَافِظُونَ﴿
9﴾

ما قرآن را نازل کردیم; و ما بطور قطع نگهدار آنیم!
[تفسیر]
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ فِي شِيَعِ الْأَوَّلِينَ﴿
10﴾

ما پیش از تو (نیز) پیامبرانی در میان امتهای نخستین فرستادیم.
وَمَا يَأْتِيهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ﴿
11﴾

هیچ پیامبری به سراغ آنها نمیآمد مگر اینکه او را مسخره میکردند.
[تفسیر]
كَذَٰلِكَ نَسْلُكُهُ فِي قُلُوبِ الْمُجْرِمِينَ﴿
12﴾

ما اینچنین (و از هر طریق ممکن) قرآن را به درون دلهای مجرمان راه میدهیم!
لَا يُؤْمِنُونَ بِهِ ۖ وَقَدْ خَلَتْ سُنَّةُ الْأَوَّلِينَ﴿
13﴾

(اما با این حال،) آنها به آن ایمان نمیآورند; روش اقوام پیشین نیز چنین بود!
وَلَوْ فَتَحْنَا عَلَيْهِم بَابًا مِّنَ السَّمَاءِ فَظَلُّوا فِيهِ يَعْرُجُونَ﴿
14﴾

و اگر دری از آسمان به روی آنان بگشاییم، و آنها پیوسته در آن بالا روند...
لَقَالُوا إِنَّمَا سُكِّرَتْ أَبْصَارُنَا بَلْ نَحْنُ قَوْمٌ مَّسْحُورُونَ﴿
15﴾

باز میگویند: «ما را چشمبندی کردهاند; بلکه ما (سر تا پا) سحر شدهایم!»
[تفسیر]
وَلَقَدْ جَعَلْنَا فِي السَّمَاءِ بُرُوجًا وَزَيَّنَّاهَا لِلنَّاظِرِينَ﴿
16﴾

ما در آسمان برجهایی قرار دادیم; و آن را برای بینندگان آراستیم.
[تفسیر]
وَحَفِظْنَاهَا مِن كُلِّ شَيْطَانٍ رَّجِيمٍ﴿
17﴾

و آن را از هر شیطان رانده شدهای حفظ کردیم;
إِلَّا مَنِ اسْتَرَقَ السَّمْعَ فَأَتْبَعَهُ شِهَابٌ مُّبِينٌ﴿
18﴾

مگر آن کس که استراق سمع کند (و دزدانه گوش فرا دهد) که «شهاب مبین» او را تعقیب میکند (و میراند)
[تفسیر]
وَالْأَرْضَ مَدَدْنَاهَا وَأَلْقَيْنَا فِيهَا رَوَاسِيَ وَأَنبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ شَيْءٍ مَّوْزُونٍ﴿
19﴾

و زمین را گستردیم; و در آن کوههای ثابتی افکندیم; و از هر گیاه موزون، در آن رویاندیم;
وَجَعَلْنَا لَكُمْ فِيهَا مَعَايِشَ وَمَن لَّسْتُمْ لَهُ بِرَازِقِينَ﴿
20﴾

و برای شما انواع وسایل زندگی در آن قرار دادیم; همچنین برای کسانی که شما نمیتوانید به آنها روزی دهید!
[تفسیر]
وَإِن مِّن شَيْءٍ إِلَّا عِندَنَا خَزَائِنُهُ وَمَا نُنَزِّلُهُ إِلَّا بِقَدَرٍ مَّعْلُومٍ﴿
21﴾

و خزائن همه چیز، تنها نزد ماست; ولی ما جز به اندازه معین آن را نازل نمیکنیم!
[تفسیر]
وَأَرْسَلْنَا الرِّيَاحَ لَوَاقِحَ فَأَنزَلْنَا مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَسْقَيْنَاكُمُوهُ وَمَا أَنتُمْ لَهُ بِخَازِنِينَ﴿
22﴾

ما بادها را برای بارور ساختن (ابرها و گیاهان) فرستادیم; و از آسمان آبی نازل کردیم، و شما را با آن سیراب ساختیم; در حالی که شما توانایی حفظ و نگهداری آن را نداشتید!
[تفسیر]
وَإِنَّا لَنَحْنُ نُحْيِي وَنُمِيتُ وَنَحْنُ الْوَارِثُونَ﴿
23﴾

« ماییم که زنده میکنیم و میمیرانیم; و ماییم وارث (همه جهان)!
وَلَقَدْ عَلِمْنَا الْمُسْتَقْدِمِينَ مِنكُمْ وَلَقَدْ عَلِمْنَا الْمُسْتَأْخِرِينَ﴿
24﴾

ما، هم پیشینیان شما را دانستیم; و هم متاخران را!
وَإِنَّ رَبَّكَ هُوَ يَحْشُرُهُمْ ۚ إِنَّهُ حَكِيمٌ عَلِيمٌ﴿
25﴾

پروردگار تو، قطعا آنها را (در قیامت) جمع و محشور میکند; چرا که او حکیم و داناست!
[تفسیر]
وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنسَانَ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ﴿
26﴾

ما انسان را از گل خشکیدهای (همچون سفال) که از گل بد بوی (تیره رنگی) گرفته شده بود آفریدیم!
وَالْجَانَّ خَلَقْنَاهُ مِن قَبْلُ مِن نَّارِ السَّمُومِ﴿
27﴾

و جن را پیش از آن، از آتش گرم و سوزان خلق کردیم!
[تفسیر]
وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّي خَالِقٌ بَشَرًا مِّن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ﴿
28﴾

و (به خاطر بیاور) هنگامی که پروردگارت به فرشتگان گفت: «من بشری را از گل خشکیدهای که از گل بدبویی گرفته شده، میآفرینم.
[تفسیر]
فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُوا لَهُ سَاجِدِينَ﴿
29﴾

هنگامی که کار آن را به پایان رساندم، و در او از روح خود (یک روح شایسته و بزرگ) دمیدم، همگی برای او سجده کنید!»
فَسَجَدَ الْمَلَائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ﴿
30﴾

همه فرشتگان، بی استثنا، سجده کردند...
إِلَّا إِبْلِيسَ أَبَىٰ أَن يَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ﴿
31﴾

جز ابلیس، که ابا کرد از اینکه با سجدهکنندگان باشد.
[تفسیر]
قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا لَكَ أَلَّا تَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ﴿
32﴾

(خداوند) فرمود: «ای ابلیس! چرا با سجدهکنندگان نیستی؟!»
قَالَ لَمْ أَكُن لِّأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ﴿
33﴾

گفت: «من هرگز برای بشری که او را از گل خشکیدهای که از گل بدبویی گرفته شده است آفریدهای، سجده نخواهم کرد!»
قَالَ فَاخْرُجْ مِنْهَا فَإِنَّكَ رَجِيمٌ﴿
34﴾

فرمود: «از صف آنها ( فرشتگان) بیرون رو، که راندهشدهای (از درگاه ما!).
وَإِنَّ عَلَيْكَ اللَّعْنَةَ إِلَىٰ يَوْمِ الدِّينِ﴿
35﴾

و لعنت (و دوری از رحمت حق) تا روز قیامت بر تو خواهد بود!»
[تفسیر]
قَالَ رَبِّ فَأَنظِرْنِي إِلَىٰ يَوْمِ يُبْعَثُونَ﴿
36﴾

گفت: «پروردگارا! مرا تا روز رستاخیز مهلت ده (و زنده بگذار!)»
قَالَ فَإِنَّكَ مِنَ الْمُنظَرِينَ﴿
37﴾

فرمود: «تو از مهلت یافتگانی!
إِلَىٰ يَوْمِ الْوَقْتِ الْمَعْلُومِ﴿
38﴾

(اما نه تا روز رستاخیز، بلکه) تا روز وقت معینی.»
[تفسیر]
قَالَ رَبِّ بِمَا أَغْوَيْتَنِي لَأُزَيِّنَنَّ لَهُمْ فِي الْأَرْضِ وَلَأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ﴿
39﴾

گفت: «پروردگارا! چون مرا گمراه ساختی، من (نعمتهای مادی را) در زمین در نظر آنها زینت میدهم، و همگی را گمراه خواهم ساخت،
إِلَّا عِبَادَكَ مِنْهُمُ الْمُخْلَصِينَ﴿
40﴾

قَالَ هَٰذَا صِرَاطٌ عَلَيَّ مُسْتَقِيمٌ﴿
41﴾

فرمود: «این راه مستقیمی است که بر عهده من است (و سنت همیشگیم)...
إِنَّ عِبَادِي لَيْسَ لَكَ عَلَيْهِمْ سُلْطَانٌ إِلَّا مَنِ اتَّبَعَكَ مِنَ الْغَاوِينَ﴿
42﴾

که بر بندگانم تسلط نخواهی یافت; مگر گمراهانی که از تو پیروی میکنند;
[تفسیر]
وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمَوْعِدُهُمْ أَجْمَعِينَ﴿
43﴾

و دوزخ، میعادگاه همه آنهاست!
لَهَا سَبْعَةُ أَبْوَابٍ لِّكُلِّ بَابٍ مِّنْهُمْ جُزْءٌ مَّقْسُومٌ﴿
44﴾

هفت در دارد; و برای هر دری، گروه معینی از آنها تقسیم شدهاند!
[تفسیر]
إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ﴿
45﴾

به یقین، پرهیزگاران در باغها(ی سرسبز بهشت) و در کنار چشمهها هستند.
ادْخُلُوهَا بِسَلَامٍ آمِنِينَ﴿
46﴾

(فرشتگان به آنها میگویند:) داخل این باغها شوید با سلامت و امنیت!
وَنَزَعْنَا مَا فِي صُدُورِهِم مِّنْ غِلٍّ إِخْوَانًا عَلَىٰ سُرُرٍ مُّتَقَابِلِينَ﴿
47﴾

هر گونه غل ( حسد و کینه و دشمنی) را از سینه آنها برمیکنیم (و روحشان را پاک میسازیم); در حالی که همه برابرند، و بر تختها روبهروی یکدیگر قرار دارند.
لَا يَمَسُّهُمْ فِيهَا نَصَبٌ وَمَا هُم مِّنْهَا بِمُخْرَجِينَ﴿
48﴾

هیچ خستگی و تعبی در آنجا به آنها نمیرسد، و هیچ گاه از آن اخراج نمیگردند!
[تفسیر]
نَبِّئْ عِبَادِي أَنِّي أَنَا الْغَفُورُ الرَّحِيمُ﴿
49﴾

بندگانم را آگاه کن که من بخشنده مهربانم!
وَأَنَّ عَذَابِي هُوَ الْعَذَابُ الْأَلِيمُ﴿
50﴾

و (اینکه) عذاب و کیفر من، همان عذاب دردناک است!
[تفسیر]
وَنَبِّئْهُمْ عَن ضَيْفِ إِبْرَاهِيمَ﴿
51﴾

و به آنها از مهمانهای ابراهیم خبر ده!
إِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ فَقَالُوا سَلَامًا قَالَ إِنَّا مِنكُمْ وَجِلُونَ﴿
52﴾

هنگامی که بر او وارد شدند و سلام کردند; (ابراهیم) گفت: «ما از شما بیمناکیم!»
قَالُوا لَا تَوْجَلْ إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلَامٍ عَلِيمٍ﴿
53﴾

گفتند: «نترس، ما تو را به پسری دانا بشارت میدهیم!»
قَالَ أَبَشَّرْتُمُونِي عَلَىٰ أَن مَّسَّنِيَ الْكِبَرُ فَبِمَ تُبَشِّرُونَ﴿
54﴾

گفت: «آیا به من (چنین) بشارت میدهید با اینکه پیر شدهام؟! به چه چیز بشارت میدهید؟! سذللّه
قَالُوا بَشَّرْنَاكَ بِالْحَقِّ فَلَا تَكُن مِّنَ الْقَانِطِينَ﴿
55﴾

گفتند: «تو را به حق بشارت دادیم; از مایوسان مباش!»
قَالَ وَمَن يَقْنَطُ مِن رَّحْمَةِ رَبِّهِ إِلَّا الضَّالُّونَ﴿
56﴾

گفت: «جز گمراهان، چه کسی از رحمت پروردگارش مایوس میشود؟!»
[تفسیر]
قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ أَيُّهَا الْمُرْسَلُونَ﴿
57﴾

(سپس) گفت: «ماموریت شما چیست ای فرستادگان خدا؟»
قَالُوا إِنَّا أُرْسِلْنَا إِلَىٰ قَوْمٍ مُّجْرِمِينَ﴿
58﴾

گفتند: «ما به سوی قومی گنهکار ماموریت یافتهایم (تا آنها را هلاک کنیم)!
[تفسیر]
إِلَّا آلَ لُوطٍ إِنَّا لَمُنَجُّوهُمْ أَجْمَعِينَ﴿
59﴾

مگر خاندان لوط، که همگی آنها را نجات خواهیم داد...
إِلَّا امْرَأَتَهُ قَدَّرْنَا ۙ إِنَّهَا لَمِنَ الْغَابِرِينَ﴿
60﴾

بجز همسرش، که مقدر داشتیم از بازماندگان (در شهر، و هلاکشوندگان) باشد!»
فَلَمَّا جَاءَ آلَ لُوطٍ الْمُرْسَلُونَ﴿
61﴾

هنگامی که فرستادگان (خدا) به سراغ خاندان لوط آمدند...
قَالَ إِنَّكُمْ قَوْمٌ مُّنكَرُونَ﴿
62﴾

(لوط) گفت: «شما گروه ناشناسی هستید!»
[تفسیر]
قَالُوا بَلْ جِئْنَاكَ بِمَا كَانُوا فِيهِ يَمْتَرُونَ﴿
63﴾

گفتند: «ما همان چیزی را برای تو آوردهایم که آنها ( کافران) در آن تردید داشتند (آری،) ما مامور عذابیم)!
وَأَتَيْنَاكَ بِالْحَقِّ وَإِنَّا لَصَادِقُونَ﴿
64﴾

ما واقعیت مسلمی را برای تو آوردهایم; و راست میگوییم!
فَأَسْرِ بِأَهْلِكَ بِقِطْعٍ مِّنَ اللَّيْلِ وَاتَّبِعْ أَدْبَارَهُمْ وَلَا يَلْتَفِتْ مِنكُمْ أَحَدٌ وَامْضُوا حَيْثُ تُؤْمَرُونَ﴿
65﴾

پس، خانوادهات را در اواخر شب با خود بردار، و از اینجا ببر; و خودت به دنبال آنها حرکت کن; و کسی از شما به پشت سر خویش ننگرد; مامور هستید بروید!»
وَقَضَيْنَا إِلَيْهِ ذَٰلِكَ الْأَمْرَ أَنَّ دَابِرَ هَٰؤُلَاءِ مَقْطُوعٌ مُّصْبِحِينَ﴿
66﴾

و ما به لوط این موضوع را وحی فرستادیم که صبحگاهان، همه آنها ریشهکن خواهند شد.
[تفسیر]
وَجَاءَ أَهْلُ الْمَدِينَةِ يَسْتَبْشِرُونَ﴿
67﴾

(از سوی دیگر،) اهل شهر (از ورود میهمانان با خبر شدند، و بطرف خانه لوط) آمدند در حالی که شادمان بودند.
قَالَ إِنَّ هَٰؤُلَاءِ ضَيْفِي فَلَا تَفْضَحُونِ﴿
68﴾

(لوط) گفت: «اینها میهمانان منند; آبروی مرا نریزید!
وَاتَّقُوا اللَّهَ وَلَا تُخْزُونِ﴿
69﴾

و از خدا بترسید، و مرا شرمنده نسازید!»
قَالُوا أَوَلَمْ نَنْهَكَ عَنِ الْعَالَمِينَ﴿
70﴾

گفتند: «مگر ما تو را از جهانیان نهی نکردیم (و نگفتیم کسی را به میهمانی نپذیر؟!»
[تفسیر]
قَالَ هَٰؤُلَاءِ بَنَاتِي إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ﴿
71﴾

گفت: «دختران من حاضرند، اگر میخواهید کار صحیحی انجام دهید (با آنها ازدواج کنید، و از گناه و آلودگی بپرهیزید!)»
[تفسیر]
لَعَمْرُكَ إِنَّهُمْ لَفِي سَكْرَتِهِمْ يَعْمَهُونَ﴿
72﴾

به جان تو سوگند، اینها در مستی خود سرگردانند (و عقل و شعور خود را از دست دادهاند)!
فَأَخَذَتْهُمُ الصَّيْحَةُ مُشْرِقِينَ﴿
73﴾

سرانجام، هنگام طلوع آفتاب، صیحه (مرگبار -بصورت صاعقه یا زمینلرزه-) آنها را فراگرفت!
فَجَعَلْنَا عَالِيَهَا سَافِلَهَا وَأَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِّن سِجِّيلٍ﴿
74﴾

سپس (شهر و آبادی آنها را زیر و رو کردیم;) بالای آن را پایین قرار دادیم; و بارانی از سنگ بر آنها فرو ریختیم!
[تفسیر]
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِّلْمُتَوَسِّمِينَ﴿
75﴾

در این (سرگذشت عبرتانگیز)، نشانههایی است برای هوشیاران!
وَإِنَّهَا لَبِسَبِيلٍ مُّقِيمٍ﴿
76﴾

و ویرانههای سرزمین آنها، بر سر راه (کاروانها)، همواره ثابت و برقرار است;
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَةً لِّلْمُؤْمِنِينَ﴿
77﴾

در این، نشانهای است برای مؤمنان!
[تفسیر]
وَإِن كَانَ أَصْحَابُ الْأَيْكَةِ لَظَالِمِينَ﴿
78﴾

«اصحاب الایکه» ( صاحبان سرزمینهای پردرخت قوم شعیب) مسلما قوم ستمگری بودند!
فَانتَقَمْنَا مِنْهُمْ وَإِنَّهُمَا لَبِإِمَامٍ مُّبِينٍ﴿
79﴾

ما از آنها انتقام گرفتیم; و (شهرهای ویران شده) این دو ( قوم لوط و اصحاب الایکه) بر سر راه (شما در سفرهای شام)، آشکار است!
[تفسیر]
وَلَقَدْ كَذَّبَ أَصْحَابُ الْحِجْرِ الْمُرْسَلِينَ﴿
80﴾

و «اصحاب حجر» ( قوم ثمود) پیامبران را تکذیب کردند!
وَآتَيْنَاهُمْ آيَاتِنَا فَكَانُوا عَنْهَا مُعْرِضِينَ﴿
81﴾

ما آیات خود را به آنان دادیم; ولی آنها از آن روی گرداندند!
وَكَانُوا يَنْحِتُونَ مِنَ الْجِبَالِ بُيُوتًا آمِنِينَ﴿
82﴾

آنها خانههای امن در دل کوهها میتراشیدند.
فَأَخَذَتْهُمُ الصَّيْحَةُ مُصْبِحِينَ﴿
83﴾

اما سرانجام صیحه (مرگبار)، صبحگاهان آنان را فرا گرفت;
فَمَا أَغْنَىٰ عَنْهُم مَّا كَانُوا يَكْسِبُونَ﴿
84﴾

و آنچه را به دست آورده بودند، آنها را از عذاب الهی نجات نداد!
[تفسیر]
وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا إِلَّا بِالْحَقِّ ۗ وَإِنَّ السَّاعَةَ لَآتِيَةٌ ۖ فَاصْفَحِ الصَّفْحَ الْجَمِيلَ﴿
85﴾

ما آسمانها و زمین و آنچه را میان آن دو است، جز بحق نیافریدیم; و ساعت موعود ( قیامت) قطعا فرا خواهد رسید (و جزای هر کس به او میرسد)! پس، از آنها به طرز شایستهای صرفنظر کن (و آنها را بر نادانیهایشان ملامت ننما)!
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ الْخَلَّاقُ الْعَلِيمُ﴿
86﴾

به یقین، پروردگار تو، آفریننده آگاه است!
[تفسیر]
وَلَقَدْ آتَيْنَاكَ سَبْعًا مِّنَ الْمَثَانِي وَالْقُرْآنَ الْعَظِيمَ﴿
87﴾

ما به تو سوره حمد و قرآن عظیم دادیم!
[تفسیر]
لَا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلَىٰ مَا مَتَّعْنَا بِهِ أَزْوَاجًا مِّنْهُمْ وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَاخْفِضْ جَنَاحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ﴿
88﴾

(بنابر این،) هرگز چشم خود را به نعمتهای (مادی)، که به گروههایی از آنها ( کفار) دادیم، میفکن! و بخاطر آنچه آنها دارند، غمگین مباش! و بال (عطوفت) خود را برای مؤمنین فرود آر!
[تفسیر]
وَقُلْ إِنِّي أَنَا النَّذِيرُ الْمُبِينُ﴿
89﴾

و بگو: «من انذارکننده آشکارم!»
[تفسیر]
كَمَا أَنزَلْنَا عَلَى الْمُقْتَسِمِينَ﴿
90﴾

(ما بر آنها عذابی میفرستیم) همان گونه که بر تجزیهگران (آیات الهی) فرستادیم!
الَّذِينَ جَعَلُوا الْقُرْآنَ عِضِينَ﴿
91﴾

همانها که قرآن را تقسیم کردند (;آنچه را به سودشان بود پذیرفتند، و آنچه را بر خلاف هوسهایشان بود رها نمودند)!
[تفسیر]
فَوَرَبِّكَ لَنَسْأَلَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ﴿
92﴾

به پروردگارت سوگند، (در قیامت) از همه آنها سؤال خواهیم کرد...
عَمَّا كَانُوا يَعْمَلُونَ﴿
93﴾

فَاصْدَعْ بِمَا تُؤْمَرُ وَأَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِينَ﴿
94﴾

آنچه را ماموریت داری، آشکارا بیان کن! و از مشرکان روی گردان (و به آنها اعتنا نکن)!
إِنَّا كَفَيْنَاكَ الْمُسْتَهْزِئِينَ﴿
95﴾

ما شر استهزاکنندگان را از تو دفع خواهیم کرد;
الَّذِينَ يَجْعَلُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَٰهًا آخَرَ ۚ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ﴿
96﴾

همانها که معبود دیگری با خدا قرار دادند; اما بزودی میفهمند!
[تفسیر]
وَلَقَدْ نَعْلَمُ أَنَّكَ يَضِيقُ صَدْرُكَ بِمَا يَقُولُونَ﴿
97﴾

ما میدانیمسینهات از آنچه آنها میگویند تنگ میشود (و تو را سخت ناراحت میکنند).
فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَكُن مِّنَ السَّاجِدِينَ﴿
98﴾

(برای دفع ناراحتی آنان) پروردگارت را تسبیح و حمد گو! و از سجدهکنندگان باش!
وَاعْبُدْ رَبَّكَ حَتَّىٰ يَأْتِيَكَ الْيَقِينُ﴿
99﴾

و پروردگارت را عبادت کن تا یقین ( مرگ) تو فرا رسد!
[تفسیر]