بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
اقْتَرَبَ لِلنَّاسِ حِسَابُهُمْ وَهُمْ فِي غَفْلَةٍ مُّعْرِضُونَ﴿
1﴾

حساب مردم به آنان نزدیک شده، در حالی که در غفلتند و روی گردانند!
[تفسیر]
1. The people's day of reckoning is drawing closer, yet they are heedlessly neglectful
مَا يَأْتِيهِم مِّن ذِكْرٍ مِّن رَّبِّهِم مُّحْدَثٍ إِلَّا اسْتَمَعُوهُ وَهُمْ يَلْعَبُونَ﴿
2﴾

هیچ یادآوری تازهای از طرف پروردگارشان برای آنها نمیآید، مگر آنکه با بازی (و شوخی) به آن گوش میدهند!
[تفسیر]
2. Whenever a new revelation comes to them from their Lord, they listen to it in a playful manner,
لَاهِيَةً قُلُوبُهُمْ ۗ وَأَسَرُّوا النَّجْوَى الَّذِينَ ظَلَمُوا هَلْ هَٰذَا إِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ ۖ أَفَتَأْتُونَ السِّحْرَ وَأَنتُمْ تُبْصِرُونَ﴿
3﴾

این در حالی است که دلهایشان در لهو و بیخبری فرو رفته است! و ستمگران پنهانی نجوا کردند (و گفتند): «آیا جز این است که او بشری همانند شماست؟! آیا به سراغ سحر میروید، با اینکه (چشم دارید و) میبینید؟!
[تفسیر]
3. and their hearts are preoccupied with trivial matters. The unjust ones whisper to each other and say, "Is he (Muhammad) more than a mere mortal like you? How can you follow that which you know is only a magic?"
قَالَ رَبِّي يَعْلَمُ الْقَوْلَ فِي السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ ۖ وَهُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ﴿
4﴾

(پیامبر) گفت: «پروردگارم همه سخنان را، چه در آسمان باشد و چه در زمین، میداند; و او شنوا و داناست!»
[تفسیر]
4. The Lord said, "Tell them (Muhammad), 'My Lord knows all that is said in the heavens and the earth. He is All-hearing and All-knowing "
بَلْ قَالُوا أَضْغَاثُ أَحْلَامٍ بَلِ افْتَرَاهُ بَلْ هُوَ شَاعِرٌ فَلْيَأْتِنَا بِآيَةٍ كَمَا أُرْسِلَ الْأَوَّلُونَ﴿
5﴾

آنها گفتند: «(آنچه محمد (ص) آورده وحی نیست;) بلکه خوابهایی آشفته است! اصلا آن را بدروغ به خدا بسته; نه، بلکه او یک شاعر است! (اگر راست میگوید) باید معجزهای برای ما بیاورد; همان گونه که پیامبران پیشین (با معجزات) فرستاده شدند!»
[تفسیر]
5. They have said, "It, (the Quran), is only the result of some confused dreams. He is only a poet. He should show us some miracles, as the ancient Prophets had done."
مَا آمَنَتْ قَبْلَهُم مِّن قَرْيَةٍ أَهْلَكْنَاهَا ۖ أَفَهُمْ يُؤْمِنُونَ﴿
6﴾

تمام آبادیهایی که پیش از اینها هلاک کردیم (تقاضای معجزات گوناگون کردند،و خواسته آنان عملی شد، ولی) هرگز ایمان نیاوردند; آیا اینها ایمان میآورند؟!
6. The people of the town whom We had destroyed also had no faith. Will these people then believe in God?
وَمَا أَرْسَلْنَا قَبْلَكَ إِلَّا رِجَالًا نُّوحِي إِلَيْهِمْ ۖ فَاسْأَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ إِن كُنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ﴿
7﴾

ما پیش از تو، جز مردانی که به آنان وحی میکردیم، نفرستادیم! (همه انسانبودند، و از جنس بشر!) اگر نمیدانید، از آگاهان بپرسید.
[تفسیر]
7. The messengers that We had sent before you were only men to whom We had given revelation. Ask the People of the Book if you do not know
وَمَا جَعَلْنَاهُمْ جَسَدًا لَّا يَأْكُلُونَ الطَّعَامَ وَمَا كَانُوا خَالِدِينَ﴿
8﴾

آنان را پیکرهایی که غذا نخورند قرار ندادیم! عمر جاویدان هم نداشتند!
8. We had not made them such bodies that would not eat any food nor were they immortal
ثُمَّ صَدَقْنَاهُمُ الْوَعْدَ فَأَنجَيْنَاهُمْ وَمَن نَّشَاءُ وَأَهْلَكْنَا الْمُسْرِفِينَ﴿
9﴾

سپس وعدهای را که به آنان داده بودیم، وفا کردیم! آنها و هر کس را که میخواستیم (از چنگ دشمنانشان) نجات دادیم; و مسرفان را هلاک نمودیم!
[تفسیر]
9. Our promise to them came true and We saved them and those whom We wanted, but destroyed the unjust people.
لَقَدْ أَنزَلْنَا إِلَيْكُمْ كِتَابًا فِيهِ ذِكْرُكُمْ ۖ أَفَلَا تَعْقِلُونَ﴿
10﴾

ما بر شما کتابی نازل کردیم که وسیله تذکر (و بیداری) شما در آن است! آیا نمیفهمید؟!
[تفسیر]
10. We have sent a Book, (the Quran), which is an honor for you. Will you then not understand?
وَكَمْ قَصَمْنَا مِن قَرْيَةٍ كَانَتْ ظَالِمَةً وَأَنشَأْنَا بَعْدَهَا قَوْمًا آخَرِينَ﴿
11﴾

چه بسیار آبادیهای ستمگری را در هم شکستیم; و بعد از آنها، قوم دیگری روی کار آوردیم!
[تفسیر]
11. How many unjust towns did We destroy and replace them with other nations?
فَلَمَّا أَحَسُّوا بَأْسَنَا إِذَا هُم مِّنْهَا يَرْكُضُونَ﴿
12﴾

هنگامی که عذاب ما را احساس کردند، ناگهان پا به فرار گذاشتند!
12. When they found Our torment approaching them they started to run away from the town.
لَا تَرْكُضُوا وَارْجِعُوا إِلَىٰ مَا أُتْرِفْتُمْ فِيهِ وَمَسَاكِنِكُمْ لَعَلَّكُمْ تُسْأَلُونَ﴿
13﴾

(گفتیم:) فرار نکنید; و به زندگی پر ناز و نعمت، و به مسکنهای پر زرق و برقتان بازگردید! شاید (سائلان بیایند و) از شما تقاضا کنند (شما هم آنان را محروم بازگردانید)!
13. We told them, "Do not run away. Come back to your luxuries and your houses so that you can be questioned"
قَالُوا يَا وَيْلَنَا إِنَّا كُنَّا ظَالِمِينَ﴿
14﴾

گفتند: «ای وای بر ما! به یقین ما ستمگر بودیم!»
14. They said, "Woe to us! We have been unjust"
فَمَا زَالَت تِّلْكَ دَعْوَاهُمْ حَتَّىٰ جَعَلْنَاهُمْ حَصِيدًا خَامِدِينَ﴿
15﴾

و همچنان این سخن را تکرار میکردند، تا آنها را درو کرده و خاموش ساختیم!
[تفسیر]
15. Such was what they continued to say until We mowed them down and made them completely extinct.
وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاءَ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا لَاعِبِينَ﴿
16﴾

ما آسمان و زمین، و آنچه را در میان آنهاست از روی بازی نیافریدیم!
16. We did not create the heavens and the earth just for fun
لَوْ أَرَدْنَا أَن نَّتَّخِذَ لَهْوًا لَّاتَّخَذْنَاهُ مِن لَّدُنَّا إِن كُنَّا فَاعِلِينَ﴿
17﴾

(بفرض محال) اگر میخواستیم سرگرمی انتخاب کنیم، چیزی متناسب خود انتخابمیکردیم!
[تفسیر]
17. Had We wanted to play games, We could have certainly done so with things at hand
بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْبَاطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذَا هُوَ زَاهِقٌ ۚ وَلَكُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُونَ﴿
18﴾

بلکه ما حق را بر سر باطل میکوبیم تا آن را هلاک سازد; و این گونه، باطل محو و نابود میشود! اما وای بر شما از توصیفی که (درباره خدا و هدف آفرینش)میکنید!
[تفسیر]
18. We bring forward the Truth to crush and destroy falsehood; it is doomed to be banished. Woe to you for your way of thinking about God!
وَلَهُ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۚ وَمَنْ عِندَهُ لَا يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبَادَتِهِ وَلَا يَسْتَحْسِرُونَ﴿
19﴾

از آن اوست آنان که در آسمانها و زمینند! و آنها که نزد اویند ( فرشتگان) هیچ گاه از عبادتش استکبار نمیورزند، و هرگز خسته نمیشوند.
19. To Him belongs all those who are in the heavens and the earth. Those who are closer to Him are not too proud to worship Him, nor do they get tired of worshipping
يُسَبِّحُونَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ لَا يَفْتُرُونَ﴿
20﴾

(تمام) شب و روز را تسبیح میگویند; و سست نمیگردند.
20. They glorify Him day and night without fail.
أَمِ اتَّخَذُوا آلِهَةً مِّنَ الْأَرْضِ هُمْ يُنشِرُونَ﴿
21﴾

آیا آنها خدایانی از زمین برگزیدند که (خلق میکنند و) منتشر میسازند؟!
[تفسیر]
21. Have they chosen deities from earth? Can such deities give life to anyone?
لَوْ كَانَ فِيهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا ۚ فَسُبْحَانَ اللَّهِ رَبِّ الْعَرْشِ عَمَّا يَصِفُونَ﴿
22﴾

اگر در آسمان و زمین، جز «الله» خدایان دیگری بود، فاسد میشدند (و نظام جهان به هم میخورد)! منزه است خداوند پروردگار عرش، از توصیفی که آنها میکنند!
[تفسیر]
22. Had there been other deities in the heavens and the earth besides God, both the heavens and the earth would have been destroyed. God, the Lord of the Throne, is too Glorious to be as they think He is
لَا يُسْأَلُ عَمَّا يَفْعَلُ وَهُمْ يُسْأَلُونَ﴿
23﴾

هیچ کس نمیتواند بر کار او خرده بگیرد; ولی در کارهای آنها، جای سؤال و ایراد است!
[تفسیر]
23. He will not be questioned about anything He does, but all people will be questioned about their deeds.
أَمِ اتَّخَذُوا مِن دُونِهِ آلِهَةً ۖ قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ ۖ هَٰذَا ذِكْرُ مَن مَّعِيَ وَذِكْرُ مَن قَبْلِي ۗ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ الْحَقَّ ۖ فَهُم مُّعْرِضُونَ﴿
24﴾

آیا آنها معبودانی جز خدا برگزیدند؟! بگو: «دلیلتان را بیاورید! این سخن کسانی است که با من هستند، و سخن کسانی ( پیامبرانی) است که پیش از من بودند!» اما بیشتر آنها حق را نمیدانند; و به همین دلیل (از آن) روی گردانند.
[تفسیر]
24. Have they chosen other gods besides God? (Muhammad), ask them, "Show the proof (in support of such belief).
This is (the Quran) which tells us about the (beliefs of the people) in my time and those who lived before me." Most of them do not know. Moreover, the truth is that they neglect (the question of belief altogether).
وَمَا أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ مِن رَّسُولٍ إِلَّا نُوحِي إِلَيْهِ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا أَنَا فَاعْبُدُونِ﴿
25﴾

ما پیش از تو هیچ پیامبری را نفرستادیم مگر اینکه به او وحی کردیم که: «معبودی جز من نیست; پس تنها مرا پرستش کنید.»
[تفسیر]
25. To all the Messengers that were sent before you We revealed that I am the only God to be worshipped
وَقَالُوا اتَّخَذَ الرَّحْمَٰنُ وَلَدًا ۗ سُبْحَانَهُ ۚ بَلْ عِبَادٌ مُّكْرَمُونَ﴿
26﴾

آنها گفتند: «خداوند رحمان فرزندی برای خود انتخاب کرده است»! او منزه است (از این عیب و نقص); آنها ( فرشتگان) بندگان شایسته اویند.
26. They said, "The Beneficent God has given birth to a son. He is too Exalted to give birth to a son." (Those whom they think are God's sons) are only His honorable servants
لَا يَسْبِقُونَهُ بِالْقَوْلِ وَهُم بِأَمْرِهِ يَعْمَلُونَ﴿
27﴾

هرگز در سخن بر او پیشی نمیگیرند; و (پیوسته) به فرمان او عمل میکنند.
[تفسیر]
27. These servants do not speak before He speaks. They simply act according to His orders
يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يَشْفَعُونَ إِلَّا لِمَنِ ارْتَضَىٰ وَهُم مِّنْ خَشْيَتِهِ مُشْفِقُونَ﴿
28﴾

او اعمال امروز و آینده و اعمال گذشته آنها را میداند; و آنها جز برای کسی که خدا راضی (به شفاعت برای او) است شفاعت نمیکنند; و از ترس او بیمناکند.
[تفسیر]
28. He knows all that is in front of them and all that is behind them. (These servants of God) will not intercede with Him for anyone without His permission and they tremble in awe (before His greatness)
وَمَن يَقُلْ مِنْهُمْ إِنِّي إِلَٰهٌ مِّن دُونِهِ فَذَٰلِكَ نَجْزِيهِ جَهَنَّمَ ۚ كَذَٰلِكَ نَجْزِي الظَّالِمِينَ﴿
29﴾

و هر کس از آنها بگوید: «من جز خدا، معبودی دیگرم»، کیفر او را جهنم میدهیم! و ستمگران را این گونه کیفر خواهیم داد.
[تفسیر]
29. The recompense of those of them who say that they are the Lord instead of God will be hell; thus, do We recompense the unjust ones
أَوَلَمْ يَرَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنَاهُمَا ۖ وَجَعَلْنَا مِنَ الْمَاءِ كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّ ۖ أَفَلَا يُؤْمِنُونَ﴿
30﴾

آیا کافران ندیدند که آسمانها و زمین به هم پیوسته بودند، و ما آنها را از یکدیگر باز کردیم; و هر چیز زندهای را از آب قرار دادیم؟! آیا ایمان نمیآورند؟!
[تفسیر]
30. Have the unbelievers not ever considered that the heavens and the earth were one piece and that We tore them apart from one another. From water We have created all living things. Will they then have no faith?
وَجَعَلْنَا فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِهِمْ وَجَعَلْنَا فِيهَا فِجَاجًا سُبُلًا لَّعَلَّهُمْ يَهْتَدُونَ﴿
31﴾

و در زمین، کوههای ثابت و پابرجایی قرار دادیم، مبادا آنها را بلرزاند! و در آن، درهها و راههایی قرار دادیم تا هدایت شوند!
[تفسیر]
31. We placed firm mountains on earth lest it would shake them away. We made wide roads for them so that they might have the right guidance
وَجَعَلْنَا السَّمَاءَ سَقْفًا مَّحْفُوظًا ۖ وَهُمْ عَنْ آيَاتِهَا مُعْرِضُونَ﴿
32﴾

و آسمان را سقف محفوظی قرار دادیم; ولی آنها از آیات آن رویگردانند.
[تفسیر]
32. We made the sky above them as a well-guarded ceiling, but they have neglected the evidence (of Our existence) therein
وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ ۖ كُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُونَ﴿
33﴾

او کسی است که شب و روز خورشید و ماه را آفرید; هر یک در مداری در حرکتند!
[تفسیر]
33. It is God who has created the night, the day, the Sun, and Moon and has made them swim in a certain orbit.
وَمَا جَعَلْنَا لِبَشَرٍ مِّن قَبْلِكَ الْخُلْدَ ۖ أَفَإِن مِّتَّ فَهُمُ الْخَالِدُونَ﴿
34﴾

پیش از تو (نیز) برای هیچ انسانی جاودانگی قرار ندادیم; (وانگهی آنها که انتظار مرگ تو را میکشند،) آیا اگر تو بمیری، آنان جاوید خواهند بود؟!
34. We made no mortal before you immortal. Will they become immortal after you die?
كُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَةُ الْمَوْتِ ۗ وَنَبْلُوكُم بِالشَّرِّ وَالْخَيْرِ فِتْنَةً ۖ وَإِلَيْنَا تُرْجَعُونَ﴿
35﴾

هر انسانی طعم مرگ را میچشد! و شما را با بدیها و خوبیها آزمایش میکنیم; و سرانجام بسوی ما بازگردانده میشوید!
[تفسیر]
35. Every soul has to experience the taste of death. We test you with both hardships and blessings. In the end you will all return to Us.
وَإِذَا رَآكَ الَّذِينَ كَفَرُوا إِن يَتَّخِذُونَكَ إِلَّا هُزُوًا أَهَٰذَا الَّذِي يَذْكُرُ آلِهَتَكُمْ وَهُم بِذِكْرِ الرَّحْمَٰنِ هُمْ كَافِرُونَ﴿
36﴾

هنگامی که کافران تو را میبینند، کاری جز استهزا کردن تو ندارند; (و میگویند:) آیا این همان کسی است که سخن از خدایان شما میگوید؟! در حالی که خودشان ذکر خداوند رحمان را انکار میکنند.
[تفسیر]
36. (Muhammad), whenever the unbelievers see you, they think that you deserve nothing more than to be mocked. They say, "Is it he, (Muhammad), who speaks against your gods?" But they themselves have no faith at all in the Beneficent God.
خُلِقَ الْإِنسَانُ مِنْ عَجَلٍ ۚ سَأُرِيكُمْ آيَاتِي فَلَا تَسْتَعْجِلُونِ﴿
37﴾

(آری،) انسان از عجله آفریده شده; ولی عجله نکنید; بزودی آیاتم را به شما نشان خواهم داد!
[تفسیر]
37. The human being is created hasty. Tell them, "Do not be hasty, for God will soon show you the evidence of His existence"
وَيَقُولُونَ مَتَىٰ هَٰذَا الْوَعْدُ إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ﴿
38﴾

آنها میگویند: «اگر راست میگویید، این وعده (قیامت) کی فرا میرسد؟!»
[تفسیر]
38. They say, "When shall the Day of Judgment come to pass if you are true in your claim?"
لَوْ يَعْلَمُ الَّذِينَ كَفَرُوا حِينَ لَا يَكُفُّونَ عَن وُجُوهِهِمُ النَّارَ وَلَا عَن ظُهُورِهِمْ وَلَا هُمْ يُنصَرُونَ﴿
39﴾

ولی اگر کافران میدانستند زمانی که (فرا میرسد) نمیتوانند شعلههای آتش را از صورت و از پشتهای خود دور کنند، و هیچ کس آنان را یاری نمیکند (این قدر درباره قیامت شتاب نمیکردند)!
[تفسیر]
39. Would that the unbelievers knew that no one would protect their faces and backs against the fire, nor they would be helped.
بَلْ تَأْتِيهِم بَغْتَةً فَتَبْهَتُهُمْ فَلَا يَسْتَطِيعُونَ رَدَّهَا وَلَا هُمْ يُنظَرُونَ﴿
40﴾

(آری، این مجازات الهی) بطور ناگهانی به سراغشان میآید و مبهوتشان میکند; آنچنان که توانایی دفع آن را ندارند، و به آنها مهلت داده نمیشود!
[تفسیر]
40. The fire will suddenly strike and confound them. They will not be able to repel it, nor will they be given any respite.
وَلَقَدِ اسْتُهْزِئَ بِرُسُلٍ مِّن قَبْلِكَ فَحَاقَ بِالَّذِينَ سَخِرُوا مِنْهُم مَّا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ﴿
41﴾

(اگر تو را استهزا کنند نگران نباش،) پیامبران پیش از تو را (نیز) استهزا کردند; اما سرانجام، آنچه را استهزا میکردند دامان مسخرهکنندگان را گرفت (و مجازات الهی آنها را در هم کوبید)!
[تفسیر]
41. They mocked the Messengers who were sent before you; thus, the torment which they had ridiculed encompassed them all
قُلْ مَن يَكْلَؤُكُم بِاللَّيْلِ وَالنَّهَارِ مِنَ الرَّحْمَٰنِ ۗ بَلْ هُمْ عَن ذِكْرِ رَبِّهِم مُّعْرِضُونَ﴿
42﴾

بگو: «چه کسی شما را در شب و روز از (مجازات) خداوند بخشنده نگاه میدارد؟!» ولی آنان از یاد پروردگارشان رویگردانند!
[تفسیر]
42. Ask them, "Who can protect them from (the wrath of) the Beneficent God during the night and day?" Yet they are neglectful about their Lord.
أَمْ لَهُمْ آلِهَةٌ تَمْنَعُهُم مِّن دُونِنَا ۚ لَا يَسْتَطِيعُونَ نَصْرَ أَنفُسِهِمْ وَلَا هُم مِّنَّا يُصْحَبُونَ﴿
43﴾

آیا آنها خدایانی دارند که میتوانند در برابر ما از آنان دفاع کنند؟! (این خدایان ساختگی، حتی) نمیتوانند خودشان را یاری دهند (تا چه رسد به دیگران); و نه از ناحیه ما با نیرویی یاری میشوند!
[تفسیر]
43. Can their gods protect them against Us? Their gods have no power even to help themselves, nor are they safe from Our retribution
بَلْ مَتَّعْنَا هَٰؤُلَاءِ وَآبَاءَهُمْ حَتَّىٰ طَالَ عَلَيْهِمُ الْعُمُرُ ۗ أَفَلَا يَرَوْنَ أَنَّا نَأْتِي الْأَرْضَ نَنقُصُهَا مِنْ أَطْرَافِهَا ۚ أَفَهُمُ الْغَالِبُونَ﴿
44﴾

ما آنها و پدرانشان را (از نعمتها) بهرهمند ساختیم، تا آنجا که عمر طولانی پیدا کردند (و مایه غرور و طغیانشان شد); آیا نمیبینند که ما پیوسته به سراغ زمین آمده، و از آن (و اهلش) میکاهیم؟! آیا آنها غالبند (یا ما)؟!
[تفسیر]
44. We have been providing these men and their fathers with the means of enjoyment for a long time. Have they not ever considered that We populated the earth and then caused many of the inhabitants to pass away? Can they have any success (in their wickedness)?
قُلْ إِنَّمَا أُنذِرُكُم بِالْوَحْيِ ۚ وَلَا يَسْمَعُ الصُّمُّ الدُّعَاءَ إِذَا مَا يُنذَرُونَ﴿
45﴾

بگو: «من تنها بوسیله وحی شما را انذار میکنم!» ولی آنها که گوشهایشان کر است، هنگامی که انذار میشوند، سخنان را نمیشنوند!
[تفسیر]
45. (Muhammad), tell them, "I am warning you by revelation alone." The deaf do not hear any call when they are warned
وَلَئِن مَّسَّتْهُمْ نَفْحَةٌ مِّنْ عَذَابِ رَبِّكَ لَيَقُولُنَّ يَا وَيْلَنَا إِنَّا كُنَّا ظَالِمِينَ﴿
46﴾

اگر کمترین عذاب پروردگارت به آنان برسد، فریادشان بلند میشود که: «ای وای بر ما! ما همگی ستمگر بودیم!»
[تفسیر]
46. If a blast of the torment of your Lord strikes them, they will say, "Woe to us! We have been unjust people."
وَنَضَعُ الْمَوَازِينَ الْقِسْطَ لِيَوْمِ الْقِيَامَةِ فَلَا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْئًا ۖ وَإِن كَانَ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِّنْ خَرْدَلٍ أَتَيْنَا بِهَا ۗ وَكَفَىٰ بِنَا حَاسِبِينَ﴿
47﴾

ما ترازوهای عدل را در روز قیامت برپا میکنیم; پس به هیچ کس کمترین ستمی نمیشود; و اگر بمقدار سنگینی یک دانه خردل (کار نیک و بدی) باشد، ما آن را حاضر میکنیم; و کافی است که ما حسابکننده باشیم!
[تفسیر]
47. We shall maintain proper justice on the Day of Judgment. No soul will be wronged the least. For a deed even as small as a mustard seed one will duly be recompensed. We are efficient in maintaining the account.
وَلَقَدْ آتَيْنَا مُوسَىٰ وَهَارُونَ الْفُرْقَانَ وَضِيَاءً وَذِكْرًا لِّلْمُتَّقِينَ﴿
48﴾

ما به موسی و هارون، «فرقان» ( وسیله جدا کردن حق از باطل) و نور، و آنچه مایه یادآوری برای پرهیزگاران است، دادیم.
48. To Moses and Aaron We granted the criteria of discerning right from wrong, and We gave them the light and a reminder to the pious ones
الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُم بِالْغَيْبِ وَهُم مِّنَ السَّاعَةِ مُشْفِقُونَ﴿
49﴾

همانان که از پروردگارشان در نهان میترسند، و از قیامت بیم دارند!
[تفسیر]
49. who fear their unseen Lord and are anxious about the Day of Judgment.
وَهَٰذَا ذِكْرٌ مُّبَارَكٌ أَنزَلْنَاهُ ۚ أَفَأَنتُمْ لَهُ مُنكِرُونَ﴿
50﴾

و این (قرآن) ذکر مبارکی است که (بر شما) نازل کردیم; آیا شما آن را انکار میکنید؟!
[تفسیر]
50. This (Quran) which We have revealed is a blessed reminder. Will you then deny it?
وَلَقَدْ آتَيْنَا إِبْرَاهِيمَ رُشْدَهُ مِن قَبْلُ وَكُنَّا بِهِ عَالِمِينَ﴿
51﴾

ما وسیله رشد ابراهیم را از قبل به او دادیم; و از (شایستگی) او آگاه بودیم...
51. To Abraham We gave the right guidance and We knew him very well
إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِ مَا هَٰذِهِ التَّمَاثِيلُ الَّتِي أَنتُمْ لَهَا عَاكِفُونَ﴿
52﴾

آن هنگام که به پدرش (آزر) و قوم او گفت: «این مجسمههای بیروح چیست که شما همواره آنها را پرستش میکنید؟!»
52. Abraham asked his father and his people, "What are these statues which you worship?"
قَالُوا وَجَدْنَا آبَاءَنَا لَهَا عَابِدِينَ﴿
53﴾

گفتند: «ما پدران خود را دیدیم که آنها را عبادت میکنند.»
53. They replied, "We found our fathers worshipping them"
قَالَ لَقَدْ كُنتُمْ أَنتُمْ وَآبَاؤُكُمْ فِي ضَلَالٍ مُّبِينٍ﴿
54﴾

گفت: «مسلما هم شما و هم پدرانتان، در گمراهی آشکاری بودهاید!»
[تفسیر]
54. He said, "Both you and your fathers have certainly been in error."
قَالُوا أَجِئْتَنَا بِالْحَقِّ أَمْ أَنتَ مِنَ اللَّاعِبِينَ﴿
55﴾

گفتند: «آیا مطلب حقی برای ما آوردهای، یا شوخی میکنی؟!»
55. They exclaimed, "Have you brought the Truth or are you joking?"
قَالَ بَل رَّبُّكُمْ رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ الَّذِي فَطَرَهُنَّ وَأَنَا عَلَىٰ ذَٰلِكُم مِّنَ الشَّاهِدِينَ﴿
56﴾

گفت: «(کاملا حق آوردهام) پروردگار شما همان پروردگار آسمانها و زمین است که آنها را ایجاد کرده; و من بر این امر، از گواهانم!
[تفسیر]
56. He said, "Your Lord is the Lord of the heavens and the earth. It was He who created them and I testify to this fact"
وَتَاللَّهِ لَأَكِيدَنَّ أَصْنَامَكُم بَعْدَ أَن تُوَلُّوا مُدْبِرِينَ﴿
57﴾

و به خدا سوگند، در غیاب شما، نقشهای برای نابودی بتهایتان میکشم!»
[تفسیر]
57. Abraham said to himself, "By God! I will devise a plan against their idols when they are away."
فَجَعَلَهُمْ جُذَاذًا إِلَّا كَبِيرًا لَّهُمْ لَعَلَّهُمْ إِلَيْهِ يَرْجِعُونَ﴿
58﴾

سرانجام (با استفاده از یک فرصت مناسب)، همه آنها -جز بت بزرگشان- را قطعه قطعه کرد; شاید سراغ او بیایند (و او حقایق را بازگو کند)!
58. He broke all the idols into pieces, except the biggest among them so that perhaps people would refer to it
قَالُوا مَن فَعَلَ هَٰذَا بِآلِهَتِنَا إِنَّهُ لَمِنَ الظَّالِمِينَ﴿
59﴾

(هنگامی که منظره بتها را دیدند،) گفتند: «هر کس با خدایان ما چنین کرده، قطعا از ستمگران است (و باید کیفر سخت ببیند)!»
59. (When the people came to the temple and saw the broken idols) they asked each other, "Who has done this to our gods? He certainly is an unjust person"
قَالُوا سَمِعْنَا فَتًى يَذْكُرُهُمْ يُقَالُ لَهُ إِبْرَاهِيمُ﴿
60﴾

(گروهی) گفتند: «شنیدیم نوجوانی از (مخالفت با) بتها سخن میگفت که او را ابراهیم میگویند.»
[تفسیر]
60. Some of them said, "We heard a youth called Abraham speaking against the idols"
قَالُوا فَأْتُوا بِهِ عَلَىٰ أَعْيُنِ النَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَشْهَدُونَ﴿
61﴾

(جمعیت) گفتند: «او را در برابر دیدگان مردم بیاورید، تا گواهی دهند!»
61. Their chiefs said, "Bring him before the eyes of the people and let them testify that he has spoken against the idols."
قَالُوا أَأَنتَ فَعَلْتَ هَٰذَا بِآلِهَتِنَا يَا إِبْرَاهِيمُ﴿
62﴾

(هنگامی که ابراهیم را حاضر کردند،) گفتند: «تو این کار را با خدایان ما کردهای، ای ابراهیم؟! سذللّه
62. They asked, "Abraham, did you do this to our idols?"
قَالَ بَلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هَٰذَا فَاسْأَلُوهُمْ إِن كَانُوا يَنطِقُونَ﴿
63﴾

گفت: «بلکه این کار را بزرگشان کرده است! از آنها بپرسید اگر سخن میگویند!»
[تفسیر]
63. He replied, "I think the biggest among them has broken the smaller ones. Ask them if they are able to speak"
فَرَجَعُوا إِلَىٰ أَنفُسِهِمْ فَقَالُوا إِنَّكُمْ أَنتُمُ الظَّالِمُونَ﴿
64﴾

آنها به وجدان خویش بازگشتند; و (به خود) گفتند: «حقا که شما ستمگرید!»
64. Thereupon they realized their own foolishness and said, "We ourselves are wrong-doers"
ثُمَّ نُكِسُوا عَلَىٰ رُءُوسِهِمْ لَقَدْ عَلِمْتَ مَا هَٰؤُلَاءِ يَنطِقُونَ﴿
65﴾

سپس بر سرهایشان واژگونه شدند; (و حکم وجدان را بکلی فراموش کردند و گفتند:) تو میدانی که اینها سخن نمیگویند!
[تفسیر]
65. With their heads cast down they said, "Abraham, you know that idols do not speak. How then can you ask such a question?"
قَالَ أَفَتَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ مَا لَا يَنفَعُكُمْ شَيْئًا وَلَا يَضُرُّكُمْ﴿
66﴾

(ابراهیم) گفت: «آیا جز خدا چیزی را میپرستید که نه کمترین سودی برای شما دارد، و نه زیانی به شما میرساند! (نه امیدی به سودشان دارید، و نه ترسی از زیانشان!)
66. He said, "Do you, instead of God, worship things that can neither harm nor benefit you?"
أُفٍّ لَّكُمْ وَلِمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ ۖ أَفَلَا تَعْقِلُونَ﴿
67﴾

اف بر شما و بر آنچه جز خدا میپرستید! آیا اندیشه نمیکنید (و عقل ندارید)؟!
67. Woe to you for what you worship instead of God. Have you no understanding?"
قَالُوا حَرِّقُوهُ وَانصُرُوا آلِهَتَكُمْ إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ﴿
68﴾

گفتند: «او را بسوزانید و خدایان خود را یاری کنید، اگر کاری از شما ساخته است!»
68. They .said, "Burn him to ashes if you want to help your gods"
قُلْنَا يَا نَارُ كُونِي بَرْدًا وَسَلَامًا عَلَىٰ إِبْرَاهِيمَ﴿
69﴾

(سرانجام او را به آتش افکندند; ولی ما) گفتیم: «ای آتش! بر ابراهیم سرد و سالم باش!»
69. We said to the fire, "Be cool and peaceful (with Abraham)"
وَأَرَادُوا بِهِ كَيْدًا فَجَعَلْنَاهُمُ الْأَخْسَرِينَ﴿
70﴾

آنها میخواستند ابراهیم را با این نقشه نابود کنند; ولی ما آنها را زیانکارترین مردم قرار دادیم!
[تفسیر]
70. They had devised an evil plan (against Abraham), but We turned
وَنَجَّيْنَاهُ وَلُوطًا إِلَى الْأَرْضِ الَّتِي بَارَكْنَا فِيهَا لِلْعَالَمِينَ﴿
71﴾

و او و لوط را به سرزمین (شام) -که آن را برای همه جهانیان پربرکت ساختیم- نجات دادیم!
71. We took Abraham and Lot safely to the land in which We had sent blessings to the worlds
وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ نَافِلَةً ۖ وَكُلًّا جَعَلْنَا صَالِحِينَ﴿
72﴾

و اسحاق، و علاوه بر او، یعقوب را به وی بخشیدیم; و همه آنان را مردانی صالح قرار دادیم!
[تفسیر]
72. We granted him Isaac and Jacob as a gift and helped both of them to become righteous people
وَجَعَلْنَاهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنَا وَأَوْحَيْنَا إِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرَاتِ وَإِقَامَ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءَ الزَّكَاةِ ۖ وَكَانُوا لَنَا عَابِدِينَ﴿
73﴾

و آنان را پیشوایانی قرار دادیم که به فرمان ما، (مردم را) هدایت میکردند; و انجام کارهای نیک و برپاداشتن نماز و ادای زکات را به آنها وحی کردیم; و تنها ما را عبادت میکردند.
[تفسیر]
73. We appointed them as leaders to guide the people through Our command and sent them revelation to strive for good deeds, worship their Lord, and pay religious tax. Both of them were Our worshipping servants.
وَلُوطًا آتَيْنَاهُ حُكْمًا وَعِلْمًا وَنَجَّيْنَاهُ مِنَ الْقَرْيَةِ الَّتِي كَانَت تَّعْمَلُ الْخَبَائِثَ ۗ إِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمَ سَوْءٍ فَاسِقِينَ﴿
74﴾

و لوط را (به یاد آور) که به او حکومت و علم دادیم; و از شهری که اعمال زشت و کثیف انجام میدادند، رهایی بخشیدیم; چرا که آنها مردم بد و فاسقی بودند!
74. To Lot We gave knowledge and wisdom and saved him from the people of the town who were committing indecent acts. They were certainly a bad and sinful people
وَأَدْخَلْنَاهُ فِي رَحْمَتِنَا ۖ إِنَّهُ مِنَ الصَّالِحِينَ﴿
75﴾

و او را در رحمت خود داخل کردیم; و او از صالحان بود.
[تفسیر]
75. We encompassed him in Our mercy; he was a righteous man.
وَنُوحًا إِذْ نَادَىٰ مِن قَبْلُ فَاسْتَجَبْنَا لَهُ فَنَجَّيْنَاهُ وَأَهْلَهُ مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيمِ﴿
76﴾

و نوح را (به یاد آور) هنگامی که پیش از آن (زمان، پروردگار خود را) خواند! ما دعای او را مستجاب کردیم; و او و خاندانش را از اندوه بزرگ نجات دادیم;
76. We answered the prayer of Noah who had prayed to Us before and saved him and his followers from the great disaster
وَنَصَرْنَاهُ مِنَ الْقَوْمِ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا ۚ إِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمَ سَوْءٍ فَأَغْرَقْنَاهُمْ أَجْمَعِينَ﴿
77﴾

و او را در برابر جمعیتی که آیات ما را تکذیب کرده بودند یاری دادیم; چرا که قوم بدی بودند; از این رو همه آنها را غرق کردیم!
[تفسیر]
77. We helped him against the people who said Our revelations were mere lies. They were a bad people and We drowned them all.
وَدَاوُودَ وَسُلَيْمَانَ إِذْ يَحْكُمَانِ فِي الْحَرْثِ إِذْ نَفَشَتْ فِيهِ غَنَمُ الْقَوْمِ وَكُنَّا لِحُكْمِهِمْ شَاهِدِينَ﴿
78﴾

و داوود و سلیمان را (به خاطر بیاور) هنگامی که درباره کشتزاری که گوسفندان بی شبان قوم، شبانگاه در آن چریده (و آن را تباه کرده) بودند، داوری میکردند; و ما بر حکم آنان شاهد بودیم.
78. David and Solomon were trying to settle the case of the people's sheep that grazed in a corn-field at night. We witnessed their decree in that matter
فَفَهَّمْنَاهَا سُلَيْمَانَ ۚ وَكُلًّا آتَيْنَا حُكْمًا وَعِلْمًا ۚ وَسَخَّرْنَا مَعَ دَاوُودَ الْجِبَالَ يُسَبِّحْنَ وَالطَّيْرَ ۚ وَكُنَّا فَاعِلِينَ﴿
79﴾

ما (حکم واقعی) آن را به سلیمان فهماندیم; و به هر یک از آنان (شایستگی) داوری، و علم فراوانی دادیم; و کوهها و پرندگان را با داوود مسخر ساختیم، که (همراه او) تسبیح (خدا) میگفتند; و ما این کار را انجام دادیم!
[تفسیر]
79. We made Solomon understand the law about the case and gave both David and Solomon knowledge and wisdom. We made the mountains and birds glorify the Lord along with David. We had also done to him such favors before
وَعَلَّمْنَاهُ صَنْعَةَ لَبُوسٍ لَّكُمْ لِتُحْصِنَكُم مِّن بَأْسِكُمْ ۖ فَهَلْ أَنتُمْ شَاكِرُونَ﴿
80﴾

و ساختن زره را بخاطر شما به او تعلیم دادیم، تا شما را در جنگهایتان حفظ کند; آیا شکرگزار (این نعمتهای خدا) هستید؟
80. We taught him the art of making coats of mail so that you could protect yourselves during a war. Will you then give thanks?
وَلِسُلَيْمَانَ الرِّيحَ عَاصِفَةً تَجْرِي بِأَمْرِهِ إِلَى الْأَرْضِ الَّتِي بَارَكْنَا فِيهَا ۚ وَكُنَّا بِكُلِّ شَيْءٍ عَالِمِينَ﴿
81﴾

و تندباد را مسخر سلیمان ساختیم، که بفرمان او بسوی سرزمینی که آن را پربرکت کرده بودیم جریان مییافت; و ما از همه چیز آگاه بودهایم.
[تفسیر]
81. We made subservient to Solomon the swift wind that blew on his command to the land in which We had sent blessings. We have the knowledge of all things
وَمِنَ الشَّيَاطِينِ مَن يَغُوصُونَ لَهُ وَيَعْمَلُونَ عَمَلًا دُونَ ذَٰلِكَ ۖ وَكُنَّا لَهُمْ حَافِظِينَ﴿
82﴾

و گروهی از شیاطین (را نیز مسخر او قرار دادیم، که در دریا) برایش غواصی میکردند; و کارهایی غیر از این (نیز) برای او انجام میدادند; و ما آنها را (از سرکشی) حفظ میکردیم!
[تفسیر]
82. We subdued the devils who would dive into the sea for him and perform other tasks for Solomon. We kept them in his service.
وَأَيُّوبَ إِذْ نَادَىٰ رَبَّهُ أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ﴿
83﴾

و ایوب را (به یاد آور) هنگامی که پروردگارش را خواند (و عرضه داشت): «بدحالی و مشکلات به من روی آورده; و تو مهربانترین مهربانانی!»
83. When Job prayed, "Lord, I have been afflicted with hardships. Have mercy on me; You are the Most Merciful of those who have mercy,
فَاسْتَجَبْنَا لَهُ فَكَشَفْنَا مَا بِهِ مِن ضُرٍّ ۖ وَآتَيْنَاهُ أَهْلَهُ وَمِثْلَهُم مَّعَهُمْ رَحْمَةً مِّنْ عِندِنَا وَذِكْرَىٰ لِلْعَابِدِينَ﴿
84﴾

ما دعای او را مستجاب کردیم; و ناراحتیهایی را که داشت برطرف ساختیم; و خاندانش را به او بازگرداندیم; و همانندشان را بر آنها افزودیم; تا رحمتی از سوی ما و تذکری برای عبادتکنندگان باشد.
[تفسیر]
84. "We answered his prayer, relieved him from his hardships, brought his family (back to him) and gave him twice as much property as that (which was destroyed).
It was a mercy from Us and a reminder for the worshippers.
وَإِسْمَاعِيلَ وَإِدْرِيسَ وَذَا الْكِفْلِ ۖ كُلٌّ مِّنَ الصَّابِرِينَ﴿
85﴾

و اسماعیل و ادریس و ذاالکفل را (به یاد آور) که همه از صابران بودند.
85. Ismael, Idris and Dhul Kifl all were people of great patience
وَأَدْخَلْنَاهُمْ فِي رَحْمَتِنَا ۖ إِنَّهُم مِّنَ الصَّالِحِينَ﴿
86﴾

و ما آنان را در رحمت خود وارد ساختیم; چرا که آنها از صالحان بودند.
[تفسیر]
86. We encompassed them in Our mercy; they were righteous people.
وَذَا النُّونِ إِذ ذَّهَبَ مُغَاضِبًا فَظَنَّ أَن لَّن نَّقْدِرَ عَلَيْهِ فَنَادَىٰ فِي الظُّلُمَاتِ أَن لَّا إِلَٰهَ إِلَّا أَنتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنتُ مِنَ الظَّالِمِينَ﴿
87﴾

و ذاالنون ( یونس) را (به یاد آور) در آن هنگام که خشمگین (از میان قوم خود) رفت; و چنین میپنداشت که ما بر او تنگ نخواهیم گرفت; (اما موقعی که در کام نهنگ فرو رفت،) در آن ظلمتها(ی متراکم) صدا زد: «(خداوندا!) جز تو معبودی نیست! منزهی تو! من از ستمکاران بودم! »
87. Dhun Nun went away in anger and thought that We would never have power over him, but in darkness he cried, "Lord, You are the Only God whom I glorify. I have certainly done wrong to myself (so forgive me)"
فَاسْتَجَبْنَا لَهُ وَنَجَّيْنَاهُ مِنَ الْغَمِّ ۚ وَكَذَٰلِكَ نُنجِي الْمُؤْمِنِينَ﴿
88﴾

ما دعای او را به اجابت رساندیم; و از آن اندوه نجاتش بخشیدیم; و این گونه مؤمنان را نجات میدهیم!
88. We answered his prayer and saved him from his grief. Thus We save the faithful ones.
وَزَكَرِيَّا إِذْ نَادَىٰ رَبَّهُ رَبِّ لَا تَذَرْنِي فَرْدًا وَأَنتَ خَيْرُ الْوَارِثِينَ﴿
89﴾

و زکریا را (به یاد آور) در آن هنگام که پروردگارش را خواند (و عرض کرد): «پروردگار من! مرا تنها مگذار (و فرزند برومندی به من عطا کن); و تو بهترین وارثانی!»
[تفسیر]
89. Zachariah prayed, "Lord, do not leave me alone without offspring, although you are the best heir"
فَاسْتَجَبْنَا لَهُ وَوَهَبْنَا لَهُ يَحْيَىٰ وَأَصْلَحْنَا لَهُ زَوْجَهُ ۚ إِنَّهُمْ كَانُوا يُسَارِعُونَ فِي الْخَيْرَاتِ وَيَدْعُونَنَا رَغَبًا وَرَهَبًا ۖ وَكَانُوا لَنَا خَاشِعِينَ﴿
90﴾

ما هم دعای او را پذیرفتیم، و یحیی را به او بخشیدیم; و همسرش را (که نازا بود) برایش آماده (بارداری) کردیم; چرا که آنان (خاندانی بودند که) همواره در کارهای خیر بسرعت اقدام میکردند; و در حال بیم و امید ما را میخواندند; و پیوسته برای ما (خاضع و) خاشع بودند.
[تفسیر]
90. We answered his prayer and granted him his son, John, by making his wife fruitful. They were people who would compete with each other in good deeds and pray to Us with love and reverence. With Us they were all humble people.
وَالَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَهَا فَنَفَخْنَا فِيهَا مِن رُّوحِنَا وَجَعَلْنَاهَا وَابْنَهَا آيَةً لِّلْعَالَمِينَ﴿
91﴾

و به یاد آور زنی را که دامان خود را پاک نگه داشت; و ما از روح خود در او دمیدیم; و او و فرزندش ( مسیح) را نشانه بزرگی برای جهانیان قرار دادیم!
[تفسیر]
91. Into the woman who maintained her chastity We breathed Our Spirit and made her and her son a miracle for all people.
إِنَّ هَٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ﴿
92﴾

این (پیامبران بزرگ و پیروانشان) همه امت واحدی بودند (و پیرو یک هدف); و من پروردگار شما هستم; پس مرا پرستش کنید!
92. People, you are one nation and I am your Lord. Worship Me
وَتَقَطَّعُوا أَمْرَهُم بَيْنَهُمْ ۖ كُلٌّ إِلَيْنَا رَاجِعُونَ﴿
93﴾

(گروهی از پیروان ناآگاه آنها) کار خود را به تفرقه در میان خود کشاندند; (ولی سرانجام) همگی بسوی ما بازمیگردند!
[تفسیر]
93. People have divided themselves into many sects, but all will return to Us
فَمَن يَعْمَلْ مِنَ الصَّالِحَاتِ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَا كُفْرَانَ لِسَعْيِهِ وَإِنَّا لَهُ كَاتِبُونَ﴿
94﴾

و هر کس چیزی از اعمال شایسته بجا آورد، در حالی که ایمان داشته باشد، کوشش او ناسپاسی نخواهد شد; و ما تمام اعمال او را (برای پاداش) مینویسیم.
[تفسیر]
94. The reward of the righteously striving believers will not be neglected. We are keeping the record of their good deeds.
وَحَرَامٌ عَلَىٰ قَرْيَةٍ أَهْلَكْنَاهَا أَنَّهُمْ لَا يَرْجِعُونَ﴿
95﴾

و حرام است بر شهرها و آبادیهایی که (بر اثر گناه) نابودشان کردیم (که به دنیا بازگردند;) آنها هرگز باز نخواهند گشت!
95. The people whom We destroyed can never return to this world
حَتَّىٰ إِذَا فُتِحَتْ يَأْجُوجُ وَمَأْجُوجُ وَهُم مِّن كُلِّ حَدَبٍ يَنسِلُونَ﴿
96﴾

تا آن زمان که «یاجوج» و «ماجوج» گشوده شوند; و آنها از هر محل مرتفعی بسرعت عبور میکنند.
[تفسیر]
96. until Gog and Magog are let loose to rush down from the hills
وَاقْتَرَبَ الْوَعْدُ الْحَقُّ فَإِذَا هِيَ شَاخِصَةٌ أَبْصَارُ الَّذِينَ كَفَرُوا يَا وَيْلَنَا قَدْ كُنَّا فِي غَفْلَةٍ مِّنْ هَٰذَا بَلْ كُنَّا ظَالِمِينَ﴿
97﴾

و وعده حق ( قیامت) نزدیک میشود; در آن هنگام چشمهای کافران از وحشت از حرکت بازمیماند; (میگویند:) ای وای بر ما که از این (جریان) در غفلت بودیم; بلکه ما ستمکار بودیم!
[تفسیر]
97. The Day of Judgment will then draw near and the unbelievers will stare amazedly and cry, "Woe to us! We had neglected this day. We have done wrong"
إِنَّكُمْ وَمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ أَنتُمْ لَهَا وَارِدُونَ﴿
98﴾

شما و آنچه غیر خدا میپرستید، هیزم جهنم خواهید بود; و همگی در آن وارد میشوید.
[تفسیر]
98. They will be told, "You and what you had worshipped instead of God will be the fuel of hell"
لَوْ كَانَ هَٰؤُلَاءِ آلِهَةً مَّا وَرَدُوهَا ۖ وَكُلٌّ فِيهَا خَالِدُونَ﴿
99﴾

اگر اینها خدایانی بودند، هرگز وارد آن نمیشدند! در حالی که همگی در آن جاودانه خواهند بود.
99. Had the idols been true lords, they would not have gone to hell. "All of you will live therein forever"
لَهُمْ فِيهَا زَفِيرٌ وَهُمْ فِيهَا لَا يَسْمَعُونَ﴿
100﴾

برای آنان در آن ( دوزخ) نالههای دردناکی است و چیزی نمیشنوند.
[تفسیر]
100. They will groan in pain therein, but no one will listen to them.
إِنَّ الَّذِينَ سَبَقَتْ لَهُم مِّنَّا الْحُسْنَىٰ أُولَٰئِكَ عَنْهَا مُبْعَدُونَ﴿
101﴾

(اما) کسانی که از قبل، وعده نیک از سوی ما به آنها داده شده ( مؤمنان صالح) از آن دور نگاهداشته میشوند.
[تفسیر]
101. But those to whom We have already promised blessings will be far away from hell
لَا يَسْمَعُونَ حَسِيسَهَا ۖ وَهُمْ فِي مَا اشْتَهَتْ أَنفُسُهُمْ خَالِدُونَ﴿
102﴾

آنها صدای آتش دوزخ را نمیشوند; و در آنچه دلشان بخواهد، جاودانه متنعم هستند.
[تفسیر]
102. They will not even hear the slightest sound from it while enjoying the best that they can wish for in their everlasting life
لَا يَحْزُنُهُمُ الْفَزَعُ الْأَكْبَرُ وَتَتَلَقَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ هَٰذَا يَوْمُكُمُ الَّذِي كُنتُمْ تُوعَدُونَ﴿
103﴾

وحشت بزرگ، آنها را اندوهگین نمیکند; و فرشتگان به استقبالشان میآیند، (و میگویند:) این همان روزی است که به شما وعده داده میشد!
[تفسیر]
103. They will not be affected by the great terror. The angels will come to them with this glad news: "This is your day which was promised to you."
يَوْمَ نَطْوِي السَّمَاءَ كَطَيِّ السِّجِلِّ لِلْكُتُبِ ۚ كَمَا بَدَأْنَا أَوَّلَ خَلْقٍ نُّعِيدُهُ ۚ وَعْدًا عَلَيْنَا ۚ إِنَّا كُنَّا فَاعِلِينَ﴿
104﴾

در آن روز که آسمان را چون طوماری در هم میپیچیم، (سپس) همان گونه که آفرینش را آغاز کردیم، آن را بازمیگردانیم; این وعدهای است بر ما، و قطعا آن را انجام خواهیم داد.
[تفسیر]
104. (This will happen) on the day when We roll up the heavens as if it were a written scroll and bring it back into existence just as though We had created it for the first time. This is what We have promised and We have always been true to Our promise.
وَلَقَدْ كَتَبْنَا فِي الزَّبُورِ مِن بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصَّالِحُونَ﴿
105﴾

در «زبور» بعد از ذکر (تورات) نوشتیم: «بندگان شایستهام وارث (حکومت) زمین خواهند شد! سذللّه
[تفسیر]
105. We have written in the psalms which We had revealed after the Torah that the earth will be given to Our righteous servants as their inheritance
إِنَّ فِي هَٰذَا لَبَلَاغًا لِّقَوْمٍ عَابِدِينَ﴿
106﴾

در این، ابلاغ روشنی است برای جمعیت عبادتکنندگان!
[تفسیر]
106. This is a lesson for those who worship (God).
وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا رَحْمَةً لِّلْعَالَمِينَ﴿
107﴾

ما تو را جز برای رحمت جهانیان نفرستادیم.
[تفسیر]
107. (Muhammad), We have sent you for no other reason but to be a mercy for mankind
قُلْ إِنَّمَا يُوحَىٰ إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَٰهُكُمْ إِلَٰهٌ وَاحِدٌ ۖ فَهَلْ أَنتُم مُّسْلِمُونَ﴿
108﴾

بگو: «تنها چیزی که به من وحی میشود این است که معبود شما خدای یگانه است; آیا (با این حال) تسلیم (حق) میشوید؟ (و بتها را کنار میگذارید؟)»
[تفسیر]
108. Say, "It is revealed to me that there is only one Lord. Will you then submit yourselves to His will?"
فَإِن تَوَلَّوْا فَقُلْ آذَنتُكُمْ عَلَىٰ سَوَاءٍ ۖ وَإِنْ أَدْرِي أَقَرِيبٌ أَم بَعِيدٌ مَّا تُوعَدُونَ﴿
109﴾

اگر باز (روی گردان شوند، بگو: «من به همه شما یکسان اعلام خطر میکنم; و نمیدانم آیا وعده (عذاب خدا) که به شما داده میشود نزدیک است یا دور!
[تفسیر]
109. If they turn away, tell them, "I have warned every one of you equally. I do not know when the torment which you have to suffer will take place.
إِنَّهُ يَعْلَمُ الْجَهْرَ مِنَ الْقَوْلِ وَيَعْلَمُ مَا تَكْتُمُونَ﴿
110﴾

او سخنان آشکار را میداند، و آنچه را کتمان میکنید (نیز) میداند (و چیزی بر او پوشیده نیست)!
110. God knows well all that is spoken aloud and all that you hide
وَإِنْ أَدْرِي لَعَلَّهُ فِتْنَةٌ لَّكُمْ وَمَتَاعٌ إِلَىٰ حِينٍ﴿
111﴾

و من نمیدانم شاید این آزمایشی برای شماست; و مایه بهرهگیری تا مدتی (معین)!
[تفسیر]
111. I do not know (why God has commanded me to warn you of the torment).
Perhaps it is a trial for you and a respite for an appointed time"
قَالَ رَبِّ احْكُم بِالْحَقِّ ۗ وَرَبُّنَا الرَّحْمَٰنُ الْمُسْتَعَانُ عَلَىٰ مَا تَصِفُونَ﴿
112﴾

(و پیامبر) گفت: «پروردگارا! بحق داوری فرما (و این طغیانگران را کیفر ده)! و پروردگار ما (خداوند) رحمان است که در برابر نسبتهای ناروای شما، از او استمداد میطلبم!»
[تفسیر]
112. He also said, "Lord, judge (us) with Truth. Our Lord is the Beneficent One whose help I ask against the blasphemies you say about Him"