بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
حم﴿
1﴾

حم
1. Ha. Mim
وَالْكِتَابِ الْمُبِينِ﴿
2﴾

سوگند به این کتاب روشنگر،
2. I swear by the illustrious Book
إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةٍ مُّبَارَكَةٍ ۚ إِنَّا كُنَّا مُنذِرِينَ﴿
3﴾

که ما آن را در شبی پر برکت نازل کردیم; ما همواره انذارکننده بودهایم!
[تفسیر]
3. that We have revealed the Quran on a blessed night to warn mankind
فِيهَا يُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ﴿
4﴾

در آن شب هر امری بر اساس حکمت (الهی) تدبیر و جدا میگردد.
[تفسیر]
4. On this night, every absolute command coming from Us becomes distinguishable
أَمْرًا مِّنْ عِندِنَا ۚ إِنَّا كُنَّا مُرْسِلِينَ﴿
5﴾

(آری، نزول قرآن) فرمانی بود از سوی ما; ما (محمد (ص) را) فرستادیم!
5. The command that We have been sending
رَحْمَةً مِّن رَّبِّكَ ۚ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ﴿
6﴾

اینها همه بخاطر رحمتی است از سوی پروردگارت، که شنونده و داناست!
[تفسیر]
6. as a mercy (for the human being) from your Lord. Your Lord is All-hearing and All-knowing
رَبِّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا ۖ إِن كُنتُم مُّوقِنِينَ﴿
7﴾

(همان) پروردگار آسمانها و زمین و آنچه در میان آنهاست، اگر اهل یقین هستید!
[تفسیر]
7. He is the Lord of the heavens and the earth and all that is between them, if only you would have strong faith
لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ يُحْيِي وَيُمِيتُ ۖ رَبُّكُمْ وَرَبُّ آبَائِكُمُ الْأَوَّلِينَ﴿
8﴾

هیچ معبودی جز او نیست; زنده میکند و میمیراند; او پروردگار شما و پروردگار پدران نخستین شماست!
[تفسیر]
8. There is only One Lord. It is He who gives life and causes things to die. He is your Lord and the Lord of your forefathers
بَلْ هُمْ فِي شَكٍّ يَلْعَبُونَ﴿
9﴾

ولی آنها در شکند و (با حقایق) بازی میکنند.
9. In fact, the unbelievers have doubts because of excessive involvement in worldly affairs
فَارْتَقِبْ يَوْمَ تَأْتِي السَّمَاءُ بِدُخَانٍ مُّبِينٍ﴿
10﴾

پس منتظر روزی باش که آسمان دود آشکاری پدید آورد...
10. Wait for the day (which will come before the Day of Judgment) when the sky will give out dense smoke
يَغْشَى النَّاسَ ۖ هَٰذَا عَذَابٌ أَلِيمٌ﴿
11﴾

که همه مردم را فرامیگیرد; این عذاب دردناکی است!
[تفسیر]
11. which will smother the people. They will say, "This is a painful torment
رَّبَّنَا اكْشِفْ عَنَّا الْعَذَابَ إِنَّا مُؤْمِنُونَ﴿
12﴾

(میگویند:) پروردگارا! عذاب را از ما برطرف کن که ایمان میآوریم.
12. Lord, remove this torment from us for we are believers"
أَنَّىٰ لَهُمُ الذِّكْرَىٰ وَقَدْ جَاءَهُمْ رَسُولٌ مُّبِينٌ﴿
13﴾

چگونه: و از کجا متذکر میشوند با اینکه رسول روشنگر (با معجزات و منطق روشن) به سراغشان آمد!
[تفسیر]
13. How could this punishment bring them to their senses when a Messenger evidently had come to them,
ثُمَّ تَوَلَّوْا عَنْهُ وَقَالُوا مُعَلَّمٌ مَّجْنُونٌ﴿
14﴾

سپس از او روی گردان شدند و گفتند: «او تعلیم یافتهای دیوانه است!»
14. and they turned away, saying, "He is a trained and insane person"
إِنَّا كَاشِفُو الْعَذَابِ قَلِيلًا ۚ إِنَّكُمْ عَائِدُونَ﴿
15﴾

ما عذاب را کمی برطرف میسازیم، ولی باز به کارهای خود بازمیگردید!
15. We shall remove the torment for a while but you will revert to your old ways
يَوْمَ نَبْطِشُ الْبَطْشَةَ الْكُبْرَىٰ إِنَّا مُنتَقِمُونَ﴿
16﴾

(ما از آنها انتقام میگیریم) در آن روز که آنها را با قدرت خواهیم گرفت; آری ما انتقام گیرندهایم!
[تفسیر]
16. However, We shall truly take Our revenge on the day when the great seizure takes place
وَلَقَدْ فَتَنَّا قَبْلَهُمْ قَوْمَ فِرْعَوْنَ وَجَاءَهُمْ رَسُولٌ كَرِيمٌ﴿
17﴾

ما پیش از اینها قوم فرعون را آزمودیم و رسول بزرگواری به سراغشان آمد،
17. We had certainly tested the people of the Pharaoh before them to whom a noble Messengers had come, saying,
أَنْ أَدُّوا إِلَيَّ عِبَادَ اللَّهِ ۖ إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ﴿
18﴾

(و به آنان گفت: امور) بندگان خدا را به من واگذارید که من فرستاده امینی برای شما هستم!
[تفسیر]
18. "Send the servants of God with me. I am a trustworthy Messenger sent to you
وَأَن لَّا تَعْلُوا عَلَى اللَّهِ ۖ إِنِّي آتِيكُم بِسُلْطَانٍ مُّبِينٍ﴿
19﴾

و در برابر خداوند تکبر نورزید که من برای شما دلیل روشنی آوردهام!
19. Do not consider yourselves above God? I shall show you a manifest authority (in support of my truthfulness)
وَإِنِّي عُذْتُ بِرَبِّي وَرَبِّكُمْ أَن تَرْجُمُونِ﴿
20﴾

و من به پروردگار خود و پروردگار شما پناه میبرم از اینکه مرا متهم کنید!
20. I seek protection from my Lord and your Lord from your decision of stoning me
وَإِن لَّمْ تُؤْمِنُوا لِي فَاعْتَزِلُونِ﴿
21﴾

و اگر به من ایمان نمیآورید، از من کنارهگیری کنید (و مانع ایمان آوردن مردم نشوید)!
21. If you do not want to believe, leave me alone"
فَدَعَا رَبَّهُ أَنَّ هَٰؤُلَاءِ قَوْمٌ مُّجْرِمُونَ﴿
22﴾

(آنها هیچ یک از این پندها را نپذیرفتند، و موسی) به پیشگاه پروردگارش عرضه داشت: اینها قومی مجرمند!
[تفسیر]
22. Moses addressed his Lord, saying, "Lord, these people are sinners"
فَأَسْرِ بِعِبَادِي لَيْلًا إِنَّكُم مُّتَّبَعُونَ﴿
23﴾

(به او دستور داده شد:) بندگان مرا شبانه حرکت ده که شما تعقیب میشوید!
23. We told him, "Leave the city with My servants during the night. You will be pursued
وَاتْرُكِ الْبَحْرَ رَهْوًا ۖ إِنَّهُمْ جُندٌ مُّغْرَقُونَ﴿
24﴾

(هنگامی که از دریا گذشتید) دریا را آرام و گشاده بگذار (و بگذر) که آنها لشکری غرقشده خواهند بود!
24. Cross the sea by cutting a path through it. Pharaoh's army will be drowned
كَمْ تَرَكُوا مِن جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ﴿
25﴾

(سرانجام همگی نابود شدند و) چه بسیار باغها و چشمهها که از خود به جای گذاشتند،
25. How many were the gardens, springs,
وَزُرُوعٍ وَمَقَامٍ كَرِيمٍ﴿
26﴾

و زراعتهاو قصرهای زیبا و گرانقیمت،
26. corn-fields, gracious mansions,
وَنَعْمَةٍ كَانُوا فِيهَا فَاكِهِينَ﴿
27﴾

و نعمتهای فراوان دیگر که در آن (غرق) بودند!
27. and other bounties which they enjoyed yet left behind!
كَذَٰلِكَ ۖ وَأَوْرَثْنَاهَا قَوْمًا آخَرِينَ﴿
28﴾

اینچنین بود ماجرای آنان! و ما (اموال و حکومت) اینها را میراث برای اقوام دیگری قرار دادیم!
[تفسیر]
28. We gave these as an inheritance to other people
فَمَا بَكَتْ عَلَيْهِمُ السَّمَاءُ وَالْأَرْضُ وَمَا كَانُوا مُنظَرِينَ﴿
29﴾

نه آسمان بر آنان گریست و نه زمین، و نه به آنها مهلتی داده شد!
[تفسیر]
29. The sky nor the earth cried for them, nor were they given respite
وَلَقَدْ نَجَّيْنَا بَنِي إِسْرَائِيلَ مِنَ الْعَذَابِ الْمُهِينِ﴿
30﴾

ما بنی اسرائیل را از عذاب ذلتبار رهایی بخشیدیم;
30. We rescued the Israelites from the humiliating torment
مِن فِرْعَوْنَ ۚ إِنَّهُ كَانَ عَالِيًا مِّنَ الْمُسْرِفِينَ﴿
31﴾

از فرعون که مردی متکبر و از اسرافکاران بود!
31. and from the Pharaoh. He was the chief of the transgressors
وَلَقَدِ اخْتَرْنَاهُمْ عَلَىٰ عِلْمٍ عَلَى الْعَالَمِينَ﴿
32﴾

ما آنها را با علم (خویش) بر جهانیان برگزیدیم و برتری دادیم،
32. We gave preference to the Israelites over the other people with Our knowledge
وَآتَيْنَاهُم مِّنَ الْآيَاتِ مَا فِيهِ بَلَاءٌ مُّبِينٌ﴿
33﴾

و آیاتی (از قدرت خویش) را به آنها دادیم که آزمایش آشکاری در آن بود (ولی آنان کفران کردند و مجازات شدند)!
[تفسیر]
33. and sent them revelations of which some were a clear trial for them
إِنَّ هَٰؤُلَاءِ لَيَقُولُونَ﴿
34﴾

اینها ( مشرکان) میگویند:
34. These people say,
إِنْ هِيَ إِلَّا مَوْتَتُنَا الْأُولَىٰ وَمَا نَحْنُ بِمُنشَرِينَ﴿
35﴾

«مرگ ما جز همان مرگ اول نیست و هرگز برانگیخته نخواهیم شد!
35. "After we die, we shall never be raised to life again
فَأْتُوا بِآبَائِنَا إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ﴿
36﴾

اگر راست میگویید پدران ما را (زنده کنید و) بیاورید (تا گواهی دهند)!»
36. Bring back to life our fathers if what you say is true"
أَهُمْ خَيْرٌ أَمْ قَوْمُ تُبَّعٍ وَالَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ ۚ أَهْلَكْنَاهُمْ ۖ إِنَّهُمْ كَانُوا مُجْرِمِينَ﴿
37﴾

آیا آنان بهترند یا قوم «تبع» و کسانی که پیش از آنها بودند؟! ما آنان را هلاک کردیم، چرا که مجرم بودند!
[تفسیر]
37. Are they better than the tribe of Tubba (name of a Yemenite tribal chief) and those who lived before them? We destroyed them. They were criminals
وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا لَاعِبِينَ﴿
38﴾

ما آسمانها و زمین و آنچه را که در میان این دو است به بازی (و بیهدف) نیافریدیم!
38. We have not created the heavens and the earth and all that is between them for Our own amusement
مَا خَلَقْنَاهُمَا إِلَّا بِالْحَقِّ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ﴿
39﴾

ما آن دو را جز بحق نیافریدیم; ولی بیشتر آنان نمیدانند!
[تفسیر]
39. We have created them for a genuine purpose, but most people do not know
إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ مِيقَاتُهُمْ أَجْمَعِينَ﴿
40﴾

روز جدایی (حق از باطل) وعدهگاه همه آنهاست!
40. The appointed time for all of them will be the Day of Judgment
يَوْمَ لَا يُغْنِي مَوْلًى عَن مَّوْلًى شَيْئًا وَلَا هُمْ يُنصَرُونَ﴿
41﴾

روزی که هیچ دوستی کمترین کمکی به دوستش نمیکند، و از هیچسو یاری نمیشوند;
41. (when wrong will be distinguished from right).
On this day friends will be of no benefit to one another, nor will they receive any help
إِلَّا مَن رَّحِمَ اللَّهُ ۚ إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ﴿
42﴾

مگر کسی که خدا او را مورد رحمت قرار داده، چرا که او عزیز و رحیم است!
[تفسیر]
42. except for those to whom God grants mercy. He is Majestic and All-merciful
إِنَّ شَجَرَتَ الزَّقُّومِ﴿
43﴾

مسلما درخت زقوم...
43. The tree of Zaqqum
طَعَامُ الْأَثِيمِ﴿
44﴾

غذای گنهکاران است،
44. is food for the sinner
كَالْمُهْلِ يَغْلِي فِي الْبُطُونِ﴿
45﴾

همانند فلز گداخته در شکمها میجوشد;
45. It will be like molted brass which will boil in the bellies
كَغَلْيِ الْحَمِيمِ﴿
46﴾

جوششی همچون آب سوزان!
46. like water
خُذُوهُ فَاعْتِلُوهُ إِلَىٰ سَوَاءِ الْجَحِيمِ﴿
47﴾

(آنگاه به ماموران دوزخ خطاب میشود:) این کافر مجرم را بگیرید و به میان دوزخ پرتابش کنید!
47. (It will be said of such sinners), "Seize them and drag them into the middle of hell
ثُمَّ صُبُّوا فَوْقَ رَأْسِهِ مِنْ عَذَابِ الْحَمِيمِ﴿
48﴾

سپس بر سر او از عذاب جوشان بریزید!
48. Then pour unto their heads the boiling water to torment them"
ذُقْ إِنَّكَ أَنتَ الْعَزِيزُ الْكَرِيمُ﴿
49﴾

(به او گفته میشود:) بچش که (به پندار خود) بسیار قدرتمند و محترم بودی!
49. They will be told, "Suffer the torment. You had thought yourselves to be majestic and honorable
إِنَّ هَٰذَا مَا كُنتُم بِهِ تَمْتَرُونَ﴿
50﴾

این همان چیزی است که پیوسته در آن تردید میکردید!
[تفسیر]
50. This is the torment that you persistently doubted"
إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي مَقَامٍ أَمِينٍ﴿
51﴾

(ولی) پرهیزگاران در جایگاه امنی قرار دارند،
51. The pious ones will be in a secure place
فِي جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ﴿
52﴾

در میان باغها و چشمهها;
52. amid gardens and springs,
يَلْبَسُونَ مِن سُندُسٍ وَإِسْتَبْرَقٍ مُّتَقَابِلِينَ﴿
53﴾

آنها لباسهایی از حریر نازک و ضخیم میپوشند و در مقابل یکدیگر مینشینند;
53. clothed in fine silk and rich brocade, sitting face to face with one another
كَذَٰلِكَ وَزَوَّجْنَاهُم بِحُورٍ عِينٍ﴿
54﴾

اینچنیناند بهشتیان; و آنها را با «حور العین» تزویج میکنیم!
54. We shall unite them to maidens with big black and white lovely eyes
يَدْعُونَ فِيهَا بِكُلِّ فَاكِهَةٍ آمِنِينَ﴿
55﴾

آنها در آنجا هر نوع میوهای را بخواهند در اختیارشان قرارمیگیرد، و در نهایت امنیت به سر میبرند!
[تفسیر]
55. They will be offered all kinds of fruits, in peace and security
لَا يَذُوقُونَ فِيهَا الْمَوْتَ إِلَّا الْمَوْتَةَ الْأُولَىٰ ۖ وَوَقَاهُمْ عَذَابَ الْجَحِيمِ﴿
56﴾

هرگز مرگی جز همان مرگ اول (که در دنیا چشیدهاند) نخواهند چشید، و خداوند آنها را از عذاب دوزخ حفظ میکند;
56. They will not experience any death other than that which they have already been through
فَضْلًا مِّن رَّبِّكَ ۚ ذَٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ﴿
57﴾

این فضل و بخششی است از سوی پروردگارت، این همان رستگاری بزرگ است!
[تفسیر]
57. God will protect them from the torment of hell as a favor from your Lord. (Muhammad), this is certainly the greatest triumph
فَإِنَّمَا يَسَّرْنَاهُ بِلِسَانِكَ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ﴿
58﴾

ما آن ( قرآن) را بر زبان تو آسان ساختیم، شاید آنان متذکر شوند!
58. We have made the Quran easy for you to recite so that perhaps they may take heed
فَارْتَقِبْ إِنَّهُم مُّرْتَقِبُونَ﴿
59﴾

(اما اگر نپذیرفتند) منتظر باش، آنها نیز منتظرند (تو منتظر پیروزی الهی و آنها منتظر عذاب و شکست)!
[تفسیر]
59. Wait (for God's decree) and they too will be waiting