1. الفاتحة 2. البقرة 3. آل عمران 4. النساء 5. المائدة 6. الأنعام 7. الأعراف 8. الأنفال 9. التوبة 10. يونس 11. هود 12. يوسف 13. الرعد 14. إبراهيم 15. الحجر 16. النحل 17. الإسراء 18. الكهف 19. مريم 20. طه 21. الأنبياء 22. الحج 23. المؤمنون 24. النور 25. الفرقان 26. الشعراء 27. النمل 28. القصص 29. العنكبوت 30. الروم 31. لقمان 32. السجدة 33. الأحزاب 34. سبأ 35. فاطر 36. يس 37. الصافات 38. ص 39. الزمر 40. غافر 41. فصلت 42. الشورى 43. الزخرف 44. الدخان 45. الجاثية 46. الأحقاف 47. محمد 48. الفتح 49. الحجرات 50. ق 51. الذاريات 52. الطور 53. النجم 54. القمر 55. الرحمن 56. الواقعة 57. الحديد 58. المجادلة 59. الحشر 60. الممتحنة 61. الصف 62. الجمعة 63. المنافقون 64. التغابن 65. الطلاق 66. التحريم 67. الملك 68. القلم 69. الحاقة 70. المعارج 71. نوح 72. الجن 73. المزمل 74. المدثر 75. القيامة 76. الإنسان 77. المرسلات 78. النبأ 79. النازعات 80. عبس 81. التكوير 82. الانفطار 83. المطففين 84. الانشقاق 85. البروج 86. الطارق 87. الأعلى 88. الغاشية 89. الفجر 90. البلد 91. الشمس 92. الليل 93. الضحى 94. الشرح 95. التين 96. العلق 97. القدر 98. البينة 99. الزلزلة 100. العاديات 101. القارعة 102. التكاثر 103. العصر 104. الهمزة 105. الفيل 106. قريش 107. الماعون 108. الكوثر 109. الكافرون 110. النصر 111. المسد 112. الإخلاص 113. الفلق 114. الناس
تعداد آیات: 120

تفسير 5. المائدة آية 1
Number of verses: 120
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَوْفُوا بِالْعُقُودِ ۚ أُحِلَّتْ لَكُم بَهِيمَةُ الْأَنْعَامِ إِلَّا مَا يُتْلَىٰ عَلَيْكُمْ غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَأَنتُمْ حُرُمٌ ۗ إِنَّ اللَّهَ يَحْكُمُ مَا يُرِيدُ 1
ای کسانی که ایمان آورده‌اید! به پیمانها (و قراردادها) وفا کنید! چهارپایان (و جنین آنها) برای شما حلال شده است؛ مگر آنچه بر شما خوانده می‌شود (و استثنا خواهد شد). و به هنگام احرام، صید را حلال نشمرید! خداوند هر چه بخواهد (و مصلحت باشد) حکم می‌کند.

ترجمه
اى كسانى كه ایمان آورده‏اید! به عقد و پیمان‏ها(ى خود، با خدا و مردم) وفا كنید. (خوردن گوشت) چهارپایان براى شما حلال گشته، مگر آنها كه (حكم حرمتش) بر شما خوانده خواهد شد، و در حال احرام شكار را حلال نشمرید، همانا خداوند به هر چه خواهد (ومصلحت بداند) حكم مى‏كند.

نکته ها
كلمه‏ى «بهیمة» در اینجا به معناى چهارپا و اعم از «اَنعام» است، «اَنعام» را به گاو و شتر و گوسفند مى‏گویند و «بهیمة الانعام» كه سه بار در قرآن آمده به معناى حلال بودن گوشت این چهارپایان است. [1] امام صادق‏علیه السلام فرمودند: مراد از «بهیمة الانعام»، جنین حیوان ذبح شده است كه تزكیه‏ى مادرش، تزكیه‏ى او نیز به شمار مى‏رود. [2] مرحوم فیض در تفسیر صافى مى‏فرماید: ممكن است این روایت بیان مصداق پنهان آن باشد و یا اینكه از شكم مادر به آنها «بهیمة» گفته مى‏شود، بنابراین منافاتى با تعمیم ندارد. [3]
پیامبر صلى الله علیه وآله فرمود: «لادین لمَن لاعهد له» [4] ، كسى كه وفا ندارد، دین ندارد. آرى، اگر به پیمان‏ها عمل نشود، اساس جامعه واعتماد عمومى بهم مى‏ریزد وهرج ومرج پیش مى‏آید.
قرآن، وفاى به پیمان حتّى با مشركان را لازم مى‏داند، «فأتمّوا الیهم عهدهم الى مدّتهم» [5] و طبق حدیثى از امام صادق‏علیه السلام وفا به پیمان فاجران هم لازم است. [6]
بر اساس روایتى دیگر، اگر یك مسلمان حتّى با اشاره، به دشمن كافر امان داد، بر دیگر مسلمانان رعایت این پیمان اشاره‏اى، الزامى است. [7]
كتب آسمانى، عهد خداوند هستند و باید به آنها وفادار بود، عهد قدیم (تورات)، عهد جدید (انجیل) و عهد اخیر (قرآن). در حدیث مى‏خوانیم: «القرآن عهداللّه» [8]


1) تفسیر مجمع‏البیان.
2) كافى، ج‏6، ص‏234.
3) قاموس القرآن.
4) بحار، ج 16، ص 144.
5) توبه، 4.
6) كافى، ج‏2، ص‏162.
7) مستدرك، ج‏2، ص 250.
8) كافى، ج‏6، ص 198.

پيام ها
1- مسلمانان باید به همه‏ى پیمان‏ها، (با هر كس و هر گروه،) پایبند باشند، چه قراردادهاى لفظى، چه كتبى و چه عملى ؛ پیمان‏هاى سیاسى، اقتصادى، اجتماعى ویا خانوادگى ؛ با قوى یا ضیعف، با دوست یا دشمن، با خدا (مثل نذر و عهد) یا مردم، با فرد یا جامعه، با كوچك یا بزرگ، با كشورهاى منطقه یا قراردادهاى بین المللى. كلمه‏ى «العقود» داراى الف و لام است كه شامل همه‏ى قراردادها مى‏شود. «أوفوا بالعقود»
2- ایمان، ضامن وفا به عهد و پیمان‏هاست. «یا ایّها الّذین آمنوا اوفوا بالعقود»
3- آن گونه كه پیمان‏شكنى و ظلم، رمز محرومیّت از نعمت‏ها و الطاف الهى است، [9] پایبندى به عهد و پیمان، عامل بهره‏گیرى از آنهاست. «أوفوا بالعقود احلّت لكم» (آرى، خوش قولى، رمز خوش روزى بودن است. در مَثَل است: آدم خوش حساب، شریك مال مردم است.)
4- حال كه خداوند انواع نعمت‏ها را در اختیار ما گذاشته است، پس به پیمان‏هاى او وفادار باشیم. «أوفوا بالعقود احلّت لكم»
5 - یكى از پیمان‏هاى الهى، توجّه به احكام حلال وحرام در خوردنى‏هاست. «اوفوا بالعقود اُحلّت لكم»
6- اسلام، هم به مسائل اجتماعى و هم به مسائل اقتصادى توجّه دارد. (وفاى به عهد، مسئله‏ى اجتماعى وبهره‏گیرى از حیوانات، از مسائل اقتصادى است.) «أوفوا بالعقود اُحِلّت لكم بهیمة الانعام»
7- مصرف گوشت گاو، شتر و گوسفندى كه مرده یا خفّه و... شده باشند، حرام است. «الاّ ما یتلى علیكم»
8 - همه‏ى چهارپایان حلال نیستند. «الاّ ما یُتلى علیكم» (بنابر اینكه جمله، مربوط به انواع چهارپایان باشد.)
9- براى حفظ حرمت احرام باید كمى هم محرومیّت چشید و از شكار، چشم پوشید. «غیر مُحلّى الصید و انتم حُرُم»
10- عمل به محرّمات احرام، از جمله موارد وفاى به عهد و پیمان با خداست. «أوفوا بالعقود... غیر مُحلّى الصید و انتم حُرُم»
11- احرام، عهد و پیمان با خداوند است. «أوفوا بالعقود... و انتم حُرُم»
12- احرام، حالتى خاص و ویژه و داراى احترام است. «و انتم حُرُم»


9) اشاره به آیات 160 نساء و 146 انعام.

توضيحات
 سیماى سوره مائده‏
 این سوره یكصد و بیست آیه دارد و چند ماه پیش از رحلت پیامبر اكرم صلى الله علیه وآله نازل شده و هیچ یك از آیات آن نسخ نگشته است.
 این سوره به خاطر دعاى حضرت عیسى علیه السلام براى نزول مائده‏ى آسمانى كه در آیه‏ى 114 آمده، «مائده» نامیده شده است. البتّه به «عهد» و «عقود» نیز نام‏گذارى شده و در مجموع آیاتِ این سوره نسبت به یك پیمان‏شكنى مهم هشدار مى‏دهد.
 بیشترین خطاب «یا ایّها الّذین آمنوا» در این سوره است. مثلاً در سوره بقره یازده مرتبه، ولى در این سوره شانزده مرتبه آمده است.
 این سوره شامل مسائلى از قبیل: ولایت و رهبرى، ردّ عقیده تثلیث، وفاى به عهد و پیمان‏ها، گواهى دادن به عدل، تحریم قتل، احكام خوردنى‏ها، احكام وضو، غسل و تیمّم، سفارش به عدالت اجتماعى و احكام وصیّت، قصاص، سرقت، زنا و... مى‏باشد.
 چون از آخرین سوره‏هایى است كه نازل شده، با جمله‏ى «أوفوا بالعقود» در آغاز سوره، سفارش به انجام همه‏ى تعهّدات و پیمان‏ها دارد.

Copyright 2015 almubin.com