1. الفاتحة 2. البقرة 3. آل عمران 4. النساء 5. المائدة 6. الأنعام 7. الأعراف 8. الأنفال 9. التوبة 10. يونس 11. هود 12. يوسف 13. الرعد 14. إبراهيم 15. الحجر 16. النحل 17. الإسراء 18. الكهف 19. مريم 20. طه 21. الأنبياء 22. الحج 23. المؤمنون 24. النور 25. الفرقان 26. الشعراء 27. النمل 28. القصص 29. العنكبوت 30. الروم 31. لقمان 32. السجدة 33. الأحزاب 34. سبأ 35. فاطر 36. يس 37. الصافات 38. ص 39. الزمر 40. غافر 41. فصلت 42. الشورى 43. الزخرف 44. الدخان 45. الجاثية 46. الأحقاف 47. محمد 48. الفتح 49. الحجرات 50. ق 51. الذاريات 52. الطور 53. النجم 54. القمر 55. الرحمن 56. الواقعة 57. الحديد 58. المجادلة 59. الحشر 60. الممتحنة 61. الصف 62. الجمعة 63. المنافقون 64. التغابن 65. الطلاق 66. التحريم 67. الملك 68. القلم 69. الحاقة 70. المعارج 71. نوح 72. الجن 73. المزمل 74. المدثر 75. القيامة 76. الإنسان 77. المرسلات 78. النبأ 79. النازعات 80. عبس 81. التكوير 82. الانفطار 83. المطففين 84. الانشقاق 85. البروج 86. الطارق 87. الأعلى 88. الغاشية 89. الفجر 90. البلد 91. الشمس 92. الليل 93. الضحى 94. الشرح 95. التين 96. العلق 97. القدر 98. البينة 99. الزلزلة 100. العاديات 101. القارعة 102. التكاثر 103. العصر 104. الهمزة 105. الفيل 106. قريش 107. الماعون 108. الكوثر 109. الكافرون 110. النصر 111. المسد 112. الإخلاص 113. الفلق 114. الناس
تعداد آیات: 78

تفسير 22. الحج آية 5
Number of verses: 78
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِن كُنتُمْ فِي رَيْبٍ مِّنَ الْبَعْثِ فَإِنَّا خَلَقْنَاكُم مِّن تُرَابٍ ثُمَّ مِن نُّطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ثُمَّ مِن مُّضْغَةٍ مُّخَلَّقَةٍ وَغَيْرِ مُخَلَّقَةٍ لِّنُبَيِّنَ لَكُمْ ۚ وَنُقِرُّ فِي الْأَرْحَامِ مَا نَشَاءُ إِلَىٰ أَجَلٍ مُّسَمًّى ثُمَّ نُخْرِجُكُمْ طِفْلًا ثُمَّ لِتَبْلُغُوا أَشُدَّكُمْ ۖ وَمِنكُم مَّن يُتَوَفَّىٰ وَمِنكُم مَّن يُرَدُّ إِلَىٰ أَرْذَلِ الْعُمُرِ لِكَيْلَا يَعْلَمَ مِن بَعْدِ عِلْمٍ شَيْئًا ۚ وَتَرَى الْأَرْضَ هَامِدَةً فَإِذَا أَنزَلْنَا عَلَيْهَا الْمَاءَ اهْتَزَّتْ وَرَبَتْ وَأَنبَتَتْ مِن كُلِّ زَوْجٍ بَهِيجٍ 5
ای مردم! اگر در رستاخیز شک دارید، (به این نکته توجّه کنید که:) ما شما را از خاک آفریدیم، سپس از نطفه، و بعد از خون بسته شده، سپس از «مضغه» [= چیزی شبیه گوشت جویده شده‌]، که بعضی دارای شکل و خلقت است و بعضی بدون شکل؛ تا برای شما روشن سازیم (که بر هر چیز قادریم)! و جنین‌هایی را که بخواهیم تا مدّت معیّنی در رحم (مادران) قرارمی‌دهیم؛ (و آنچه را بخواهیم ساقظ می‌کنیم؛) بعد شما را بصورت طفل بیرون می‌آوریم؛ سپس هدف این است که به حدّ رشد و بلوغ خویش برسید. در این میان بعضی از شما می‌میرند؛ و بعضی آن قدر عمر می‌کنند که به بدترین مرحله زندگی (و پیری) می‌رسند؛ آنچنان که بعد از علم و آگاهی، چیزی نمی‌دانند! (از سوی دیگر،) زمین را (در فصل زمستان) خشک و مرده می‌بینی، اما هنگامی که آب باران بر آن فرو می‌فرستیم، به حرکت درمی‌آید و می‌روید؛ و از هر نوع گیاهان زیبا می‌رویاند!

ترجمه
اى مردم! اگر درباره‏ى قیامت شك دارید (با دقّت در وجود خود، شكّ خود را برطرف كنید،) ما شمارا از خاك آفریدیم (مواد غذایى خاك از طریق غذا به صورت نطفه در آمد) سپس از نطفه، سپس (به صورت) خون بسته شده، سپس (به صورت چیزى مانند) گوشت جویده شده كه بعضى خلقت كامل یافته (وبه دنیا آید) وبعضى خلقت كامل نیافته (و سقط شود)، تا براى شما روشن سازیم (كه بر هرچیز قادریم) وآنچه (از جنین‏ها) را كه بخواهیم تا سرآمدى معیّن در رحم مادران قرار دهیم، سپس شمارا به صورت طفل بیرون مى‏آوریم، تا به حدّ رشد و بلوغ برسید و (در این میان) بعضى از شما مى‏میرند و بعضى به پست‏ترین مرحله‏ى زندگى (و پیرى) مى‏رسند تا جایى كه دانسته‏هاى خودرا از دست دهند. (همچنین) زمین را (در زمستان) خشك و مرده مى‏بینى امّا هنگامى كه باران بر آن فرو مى‏باریم، به حركت درآید و رشد كند و انواع گیاهان زیبا مى‏رویاند.

نکته ها
كلمه‏ى «یُتَوفّى» كه از ریشه‏ى «وفاة» است، به معناى گرفتن كامل روح از وجود انسان و بیانگر بقاى روح بشر پس از مرگ است.
كلمه‏ى «بَهیج» از ریشه‏ى «بهجة» به معناى شادابى و خرّمى است. چنانكه نگاه به سبزه و گیاه مایه‏ى ابتهاج و شادابى انسان مى‏شود.
گرچه در این آیه، دوران پیرى و كهنسالى، پست‏ترین دوران عمر انسان شمرده شده، امّا علّتى كه براى آن بیان گردیده، اختصاص به پیران ندارد، بلكه هر زمان كه قواى عقلانى انسان ضعیف و ناتوان گردد، دوران پستى است، گرچه در جوانى باشد. «أرذَل العُمُر... لایعلم مِن بَعد علمٍ شیئاً»

پيام ها
1- سرچشمه‏ى شك غفلت از قدرت خداوند است. «اِن كنتم فى رَیب فانّا خَلقناكم»
2- با كفّار، مستدلّ، منطقى وقابل فهم سخن بگوییم. «اِن كنتم فى‏رَیب... فانّا خَلقناكم»
3- از راه محسوسات، مى‏توان با معقولات آشنا شد. «اِن كنتم فى‏رَیب... فانّا خَلقناكم»
4- معاد، هم جسمانى است و هم روحانى. «اِن كنتم فى‏رَیب من البَعث فانّا خَلقناكم»
5 - منشأ انسان و مادّه اوّلیه‏ى او از خاك است. «خَلقناكم من تُراب»
6- انسان، پیش از مرگ، هفت مرحله را طى مى‏كند. (تراب، نطفه، علقه، مضغه، طفولیّت، بلوغ، پیرى) «خلقناكم من تُراب ثمّ من نُطفة ...»
7- دوران مُضغه (كه انسان در رحم مادر به شكل لخته گوشتى است) دوران شكل‏گیرى انسان است. «مُضغة مُخَلّقة»
8 - كسى كه در دنیا از خاكِ بى‏جان انسان آفرید، پس در قیامت هم مى‏تواند. «لنُبیّن لكم»
9- زندگى داراى دو منحنى صعود و نزول است. صعود از خاك تا رسیدن به مرحله «اشدّكم» و منحنى نزول رسیدن به مرحله «أرذل العُمُر»
10- تمام مراحل خلقت، از استقرار نطفه تا تولد طفل، به دست خداست. «خلقنا - نُقرّ فى الارحام - نُخرجكم طفلاً»
11- تحوّلات طبیعى، نیاز به زمان دارد. (در آیه چندبار كلمه «ثمّ» كه براى فاصله زمانى است، تكرار شده است)
12- استقرار نطفه و یا سِقط آن با خواست خداست. «نُقِرّ فى الارحام ما نشاء»
13 - مدّت حمل، از جانب خدا زمان‏بندى شده است. «الى أجل مسمّى‏»
14- تولّد انسان، به اراده‏ى خداوند است. «نُخرجكم»
15- همه‏ى انسان‏ها روز اوّل یكسانند. «طفلاً» نه «اطفالا» بعد به خاطر تغذیه و تربیت هركدام داراى اخلاق و رفتارى مخصوص مى‏گردند.
16- مرگ، مخصوص پیران نیست. «و منكم مَن یُتوفّى»
17- انسان با مرگ محو نمى‏شود. «یُتوفّى»
18- ارزش انسان و زندگى او در پرتو علم و آگاهى و عقل اوست. (قرآن دلیل پست‏ترین مرحله عمر را فراموش كردن دانسته‏ها و اندوخته‏هاى علمى مى‏داند). «أرذل العُمُر لكیلا یعلم من بعد علم شیئاً»
19- زوجیّت و نر و ماده بودن، در گیاهان نیز مطرح است. «من كلّ زوجٍ بَهیج»

Copyright 2015 almubin.com