1. الفاتحة 2. البقرة 3. آل عمران 4. النساء 5. المائدة 6. الأنعام 7. الأعراف 8. الأنفال 9. التوبة 10. يونس 11. هود 12. يوسف 13. الرعد 14. إبراهيم 15. الحجر 16. النحل 17. الإسراء 18. الكهف 19. مريم 20. طه 21. الأنبياء 22. الحج 23. المؤمنون 24. النور 25. الفرقان 26. الشعراء 27. النمل 28. القصص 29. العنكبوت 30. الروم 31. لقمان 32. السجدة 33. الأحزاب 34. سبأ 35. فاطر 36. يس 37. الصافات 38. ص 39. الزمر 40. غافر 41. فصلت 42. الشورى 43. الزخرف 44. الدخان 45. الجاثية 46. الأحقاف 47. محمد 48. الفتح 49. الحجرات 50. ق 51. الذاريات 52. الطور 53. النجم 54. القمر 55. الرحمن 56. الواقعة 57. الحديد 58. المجادلة 59. الحشر 60. الممتحنة 61. الصف 62. الجمعة 63. المنافقون 64. التغابن 65. الطلاق 66. التحريم 67. الملك 68. القلم 69. الحاقة 70. المعارج 71. نوح 72. الجن 73. المزمل 74. المدثر 75. القيامة 76. الإنسان 77. المرسلات 78. النبأ 79. النازعات 80. عبس 81. التكوير 82. الانفطار 83. المطففين 84. الانشقاق 85. البروج 86. الطارق 87. الأعلى 88. الغاشية 89. الفجر 90. البلد 91. الشمس 92. الليل 93. الضحى 94. الشرح 95. التين 96. العلق 97. القدر 98. البينة 99. الزلزلة 100. العاديات 101. القارعة 102. التكاثر 103. العصر 104. الهمزة 105. الفيل 106. قريش 107. الماعون 108. الكوثر 109. الكافرون 110. النصر 111. المسد 112. الإخلاص 113. الفلق 114. الناس
تعداد آیات: 24

تفسير 59. الحشر آية 2
Number of verses: 24
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
هُوَ الَّذِي أَخْرَجَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ مِن دِيَارِهِمْ لِأَوَّلِ الْحَشْرِ ۚ مَا ظَنَنتُمْ أَن يَخْرُجُوا ۖ وَظَنُّوا أَنَّهُم مَّانِعَتُهُمْ حُصُونُهُم مِّنَ اللَّهِ فَأَتَاهُمُ اللَّهُ مِنْ حَيْثُ لَمْ يَحْتَسِبُوا ۖ وَقَذَفَ فِي قُلُوبِهِمُ الرُّعْبَ ۚ يُخْرِبُونَ بُيُوتَهُم بِأَيْدِيهِمْ وَأَيْدِي الْمُؤْمِنِينَ فَاعْتَبِرُوا يَا أُولِي الْأَبْصَارِ 2
او کسی است که کافران اهل کتاب را در نخستین برخورد (با مسلمانان) از خانه‌هایشان بیرون راند! گمان نمی‌کردید آنان خارج شوند، و خودشان نیز گمان می‌کردند که دِژهای محکمشان آنها را از عذاب الهی مانع می‌شود؛ امّا خداوند از آنجا که گمان نمی‌کردند به سراغشان آمد و در دلهایشان ترس و وحشت افکند، بگونه‌ای که خانه‌های خود را با دست خویش و با دست مؤمنان ویران می‌کردند؛ پس عبرت بگیرید ای صاحبان چشم!

ترجمه
اوست آن كه كسانى از اهل كتاب را كه كفر ورزیدند براى اولین بار از خانه‏هایشان بیرون راند، با آنكه شما گمان نداشتید كه آنان (با داشتن آن همه قدرت، به آسانى) بیرون روند و خودشان گمان مى‏كردند كه قلعه‏ها و حصارهایشان آنان را از قهر خدا مانع خواهد شد، امّا قهر خدا از جایى كه گمان نمى‏كردند بر آنان وارد شد و در دل‏هایشان ترس و وحشت افكند (به گونه‏اى كه) خانه‏هاى خود را با دست خویش و با دست مؤمنان خراب مى‏كردند، پس اى صاحبان بصیرت عبرت بگیرید.

نکته ها
كلمه «حشر» به معناى جمع كردن و بیرون راندن از محل سكونت است.
«فاعتبروا» از واژه «عبر» به معناى عبور كردن از ظاهر و رسیدن به باطن است. كلمه «عبارت» به معناى عبور از لفظ و رسیدن به معناست و «تعبیر خواب»، عبور از ظاهر رؤیا به باطن آن است.
سه قبیله از یهودیان به نام‏هاى بنى‏نضیر، بنى‏قریظه و بنى‏قینقاع به مدینه هجرت كرده و در آن جا ساكن شدند و با پیامبر اكرم‏صلى الله علیه وآله پیمان عدم تعرض بستند، امّا بعد از جنگ احُد گروهى از آنان با مشركان مكّه همراه شد و علیه مسلمانان توطئه كردند، پیامبر آگاه گردید و با آنان برخورد كرد. یكى از بزرگان آنان به نام كعب بن اشرف كشته و میان یهودیان تزلزل ایجاد شد و به قلعه‏اى پناهنده شدند. مسلمانان با دستور پیامبر قلعه را محاصره كردند. بعد از چند روز محاصره و جنگ، یهودیان پذیرفتند كه از مدینه خارج شوند. آنها هنگام رفتن آن مقدار از اموالشان را كه توانستند را با خود بردند و آن مقدار كه نتوانستند مانند خانه‏هاى خود را تخریب نمودند تا سالم به دست مسلمانان نیفتد.(4)
در قرآن، بارها ترس در دل دشمن، به عنوان یكى از امدادهاى الهى شمرده شده است، ازجمله: «قذف فى قلوبهم الرعب»، «ساُلقى فى قلوب الّذین كفروا الرعب»(5) «سنلقى فى قلوب الّذین كفروا الرعب»(6) آرى، ترس سبب فرار دشمن و پیروزى مسلمانان بدون خونریزى مى‏شود.
در حدیث مى‏خوانیم: سه لشكر براى یارى حضرت مهدى‏علیه السلام مى‏آیند، لشكرى از فرشتگان، لشكرى از مؤمنان و ایجاد رعب و وحشت در دل دشمنان.(7)
اندیشه كردن و عبرت گرفتن یك عبادت است، چنانكه در روایات مى‏خوانیم: «كان اكثر عبادة ابى‏ذر التفكر و الاعتبار»(8)، بیشترین عبادتِ ابوذر، اندیشیدن و عبرت آموختن بود.
نه مِهر الهى در انحصار محاسبات ما است، «یرزقه من حیث لایحتسب»(9) و نه قهر او. «فاتاهم اللّه من حیث لم‏یحتسبوا»
خداوند در دل‏ها تصرّف مى‏كند. گاهى آرامش نازل مى‏كند: «أنزل السّكینة فى قلوب المؤمنین»(10) و گاهى ترس مى‏افكند. «قذف فى قلوبهم الرعب»


3) نور، 41.
4) تفسیر نمونه.
5) انفال، 12.
6) آل عمران، 151.
7) تفسیر نمونه از اثبات الهدى، ج 7، ص 124.
8) خصال صدوق.
9) طلاق، 3.
10) فتح، 4.

پيام ها
 1- قهر خداوند نسبت به یهودیان پیمان‏شكن كافر، حكیمانه است. «العزیز الحكیم هو الّذى أخرج»
 2- نشانه عزّت خداوند، تار و مار شدن یهودیان پیمان شكن و توطئه‏گر است. «العزیز الحكیم هو الّذى أخرج»
 3- تمام پیروزى‏ها را از او بدانیم. «هو الّذى أخرج الّذین كفروا...»
 4- حساب توطئه‏گران اهل كتاب از حساب بقیه آنان جداست. «الّذین كفروامن أهل الكتاب»
 5 - تبعید از وطن، یكى از مجارات الهى است. «هو الّذى أخرج... من دیارهم»
 6- قدرت هیچ‏كس و گروهى را پایدار ندانید. «ما ظننتم ان یخرجوا»
 7- كیفر كسى‏كه از تعهّدات و پیمان‏هاى اجتماعى خارج مى‏شود، آن است كه از وطن خارج شود. «ان یخرجوا...»
 8 - محاسبات و تجهزات كفّار در برابر اراده الهى، ناكارآمد و بى‏فایده است. «ظنوا انهم مانعتهم حصونهم»
 9- در جنگ و جهاد با كفار، تمام محاسبات نباید بر اساس تجهیزات و امكانات مادى باشد. «فاتاهم اللّه من حیث لم یحتسبوا»
 10- تخریب ساختمان‏هاى دشمن، در مواردى جایز است. «یخربون بیوتهم بایدیهم و أیدى المؤمنین»
 11- آنجا كه اراده خدا باشد، دوست و دشمن دست به یك كار مى‏زنند. «یخربون بیوتهم بایدیهم و أیدى المؤمنین»
 12- خداوند هم سبب ساز است و هم سبب سوز، ترس را سبب قرار مى‏دهد و دژها را از سببیّت مى‏اندازد. «قذف فى قلوبهم الرعب»
 13- مطالعه تاریخ، سرگرمى نیست، وسیله عبرت است. «فاعتبروا...» تاریخ، گذرگاه است نه توقّف‏گاه.
 14- استفاده از تاریخ، بصیرت مى‏خواهد. «فاعتبروا یا أولى الابصار»

Copyright 2015 almubin.com