1. الفاتحة 2. البقرة 3. آل عمران 4. النساء 5. المائدة 6. الأنعام 7. الأعراف 8. الأنفال 9. التوبة 10. يونس 11. هود 12. يوسف 13. الرعد 14. إبراهيم 15. الحجر 16. النحل 17. الإسراء 18. الكهف 19. مريم 20. طه 21. الأنبياء 22. الحج 23. المؤمنون 24. النور 25. الفرقان 26. الشعراء 27. النمل 28. القصص 29. العنكبوت 30. الروم 31. لقمان 32. السجدة 33. الأحزاب 34. سبأ 35. فاطر 36. يس 37. الصافات 38. ص 39. الزمر 40. غافر 41. فصلت 42. الشورى 43. الزخرف 44. الدخان 45. الجاثية 46. الأحقاف 47. محمد 48. الفتح 49. الحجرات 50. ق 51. الذاريات 52. الطور 53. النجم 54. القمر 55. الرحمن 56. الواقعة 57. الحديد 58. المجادلة 59. الحشر 60. الممتحنة 61. الصف 62. الجمعة 63. المنافقون 64. التغابن 65. الطلاق 66. التحريم 67. الملك 68. القلم 69. الحاقة 70. المعارج 71. نوح 72. الجن 73. المزمل 74. المدثر 75. القيامة 76. الإنسان 77. المرسلات 78. النبأ 79. النازعات 80. عبس 81. التكوير 82. الانفطار 83. المطففين 84. الانشقاق 85. البروج 86. الطارق 87. الأعلى 88. الغاشية 89. الفجر 90. البلد 91. الشمس 92. الليل 93. الضحى 94. الشرح 95. التين 96. العلق 97. القدر 98. البينة 99. الزلزلة 100. العاديات 101. القارعة 102. التكاثر 103. العصر 104. الهمزة 105. الفيل 106. قريش 107. الماعون 108. الكوثر 109. الكافرون 110. النصر 111. المسد 112. الإخلاص 113. الفلق 114. الناس
تعداد آیات: 206

تفسير 7. الأعراف آية 160
Number of verses: 206
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم
وَقَطَّعْنَاهُمُ اثْنَتَيْ عَشْرَةَ أَسْبَاطًا أُمَمًا ۚ وَأَوْحَيْنَا إِلَىٰ مُوسَىٰ إِذِ اسْتَسْقَاهُ قَوْمُهُ أَنِ اضْرِب بِّعَصَاكَ الْحَجَرَ ۖ فَانبَجَسَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا ۖ قَدْ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٍ مَّشْرَبَهُمْ ۚ وَظَلَّلْنَا عَلَيْهِمُ الْغَمَامَ وَأَنزَلْنَا عَلَيْهِمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوَىٰ ۖ كُلُوا مِن طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ ۚ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِن كَانُوا أَنفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ 160
ما آنها را به دوازده گروه -که هر یک شاخه‌ای (از دودمان اسرائیل) بود - تقسیم کردیم. و هنگامی که قوم موسی (در بیابان) از او تقاضای آب کردند، به او وحی فرستادیم که: «عصای خود را بر سنگ بزن!» ناگهان دوازده چشمه از آن بیرون جست؛ آنچنان که هر گروه، چشمه و آبشخور خود را می‌شناخت. و ابر را بر سر آنها سایبان ساختیم؛ و بر آنها «مَن» و «سَلوی» فرستادیم؛ (و به آنان گفتیم:) از روزیهای پاکیزه‌ای که به شما داده‌ایم، بخورید! (و شکر خدا را بجا آورید! آنها نافرمانی و ستم کردند؛ ولی) به ما ستم نکردند، لکن به خودشان ستم می‌نمودند.

ترجمه
و آنان (قوم موسى) را به دوازده گروه تقسیم كردیم كه هر یك شاخه‏اى از دودمان بنى‏اسرائیل و اُمّتى بودند، و به موسى آنگاه كه قومش از او آب طلبیدند، وحى كردیم كه عصاى خود را بر آن سنگ بزن، پس از آن سنگ، دوازده چشمه جوشید (و به اطراف سرازیر شد، آن گونه كه) هر گروه آبشخور (سهم آب) خود را به خوبى شناختند. و ابر را بر فراز آنان سایه‏بان ساختیم و «مَنّ» و «سَلوى‏» (دو نوع خوراكى) بر آنان نازل كردیم (و به آنان گفتیم:) از پاكیزه‏هایى كه روزى شما كرده‏ایم، بخورید. آنان (با ناسپاسى خود) بر ما ستم نكردند، بلكه بر خویشتن ستم كردند.

نکته ها
«اَسباط» جمع «سِبط»، به فرزندان و نوه‏ها و شاخه‏هاى یك فامیل گفته مى‏شود. هر یك از تیره‏هاى بنى‏اسرائیل، از یكى از فرزندان یعقوب منشعب شده بودند. «انبجاس» به معناى جوشیدن و فوران كم و مختصر است.
«مَنّ»، غذایى همچون عسل و شیره‏ى گیاهى (نظیر گزانگبین)، و «سَلوى‏» پرنده‏اى حلال گوشت، شبیه كبوتر (و بلدرچین) است.
عدد «دوازده»، عدد ماه‏هاى سال، عدد نقباى بنى‏اسرائیل، عدد چشمه‏هاى آبى كه با اعجاز حضرت موسى صورت گرفت و عدد امامان معصوم علیهم السلام است. مخالفان اهل‏بیت، بسیار كوشیده‏اند تا این حدیث پیامبر اكرم صلى الله علیه وآله را (كه شیعه و سنّى با دهها سند آن را نقل كرده‏اند) كه خلفاىِ پس از من دوازده نفر و همه از قریشند، [303] بر حاكمان بنى‏امیّه و بنى عباس تطبیق دهند، امّا نتوانسته‏اند.
با زدن عصا به سنگ، دو معجزه اتّفاق افتاد: جوشیدن آب بسیار، پدیدار شدن چشمه‏ها به تعداد قبیله‏ها. در روایات مى‏خوانیم كه حضرت موسى علیه السلام با توسّل به اهل‏بیت پیامبر علیهم السلام دست به اعجاز زد. [304]
حضرت شعیب علیه السلام به دیدن داماد خود موسى علیه السلام آمد، صف طولانى منتظران ملاقات با موسى علیه السلام را دید. به موسى پیشنهاد كرد كه مردم را گروه گروه كند و براى هر دسته، مسئولى معیّن كند تا بخشى از مشكلات را آنها حلّ كنند و مسائل مهم‏تر را به موسى علیه السلام ارجاع دهند. [305]
بعضى از مطالب و جریان‏ها در آیات متعدّدى از قرآن، به ظاهر تكرار شده است، از جمله این داستان كه در آیه 57 به بعد سوره‏ى بقره نیز آمده و این بیانگر آن است كه تكرار یك موضوع، با انگیزه‏ى تربیتى مانعى ندارد.


303) الغدیر و اثبات الهداه، ج‏1، ص‏433
304) تفسیر اثنى عشرى‏
305) تفسیر كاشف‏

پيام ها
1- در اداره‏ى امور، وجود تشكیلات، تقسیم كار و طبقه‏بندى، نقش مهمى دارد. «و قطّعناهم»
2- دوازده گروه بنى‏اسرائیل، همه از یك ریشه بودند. «قطّعناهم» به جاى «جعلنا»
3- گروه گروه شدن، با حفظ وحدت در هدف، ضررى ندارد. «قطّعناهم»
4- عرضه بعد از تقاضا، اهمیّت بیشترى دارد. «استسقاه... اضرب بعصاك»
5 - وسیله مهم نیست، اراده‏ى الهى مهم است كه گاهى یك عصاى چوبى را كارگشا در همه جا قرار مى‏دهد. «بعصاك» (عصا، در جایى مار و اژدها و در جاى دیگر وسیله‏اى براى ایجاد چشمه‏هاى آب مى‏شود)
6- توسّل به پیامبران براى رهایى از مشكلات جایز، بلكه به اجابت نزدیك است. مردم، نیازهاى اقتصادى و مادّى خود را نیز با انبیا در میان مى‏گذاشتند و به آنان متوسّل مى‏شدند. «استسقاه... فانبجست»
7- اگر هر گروه بداند كه به كجا باید رجوع كند، بسیارى از مشكلات اجتماعى حل مى‏شود. «قد علم كلّ اُناس مشربهم»
8 - به مردم آگاهى دهیم، خودشان عمل مى‏كنند. «قد علم كلّ اُناس مشربهم» و نفرمود: «قد شرب»
9- خداوند، هم آب مورد نیاز بنى‏اسرائیل را تأمین نمود، هم غذاى آنان را. «اثنتا عشرة عینا... المنّ و السلوى‏»
10- پیدایش و حركت ابرها و عملكرد آنها، همه تحت تدبیر و اراده‏ى الهى است. «وظلّلنا علیهم الغمام»
11- منّ و سلوى، از غذاهاى طیّب است. (جمله «كلوا من الطیّبات»، پس از «المنّ و السلوى‏» آمده است)
12- خداوند، روزى‏رسانِ مردم، «رزقناكم» و خواهان بهره‏گیرى طیّب از نعمت‏هاى پاك و پاكیزه است. «كلوا من طیّبات»
13- با یك ضربه عصاى موسى، چشمه‏ها از دل سنگ جوشید، ولى با آن همه معجزه، دلهاى نا اهلان تكان نخورد. «و ما ظلمونا و لكن كانوا انفسهم یظلمون»
14- كفران نعمت، سبب محرومیّت از آن مى‏شود و زیانش به ناسپاسان مى‏رسد. «ولكن كانوا انفسهم یظلمون»
15- آنان كه از نعمت‏هاى مادّى در راه رشد و معنویّت خود بهره نگیرند، به خود ستم كرده‏اند. «كانوا أنفسهم یظلمون»

Copyright 2015 almubin.com